Εθνική Τράπεζα: Πώς τα μέτρα στήριξης έθεσαν τις βάσεις της ανάκαμψης

93

Βάση για την ανάκαμψη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και την επανεκκίνηση της οικονομίας, αποτέλεσαν τα ισχυρά κυβερνητικά μέτρα στήριξης για την αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας.

Σύμφωνα με έρευνα της Διεύθυνσης Οικονομικής Ανάλυσης της Εθνικής Τράπεζας, χρήσιμο εργαλείο αποτέλεσαν για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις τα μέτρα στήριξης την περίοδο της πανδημίας, καθώς επέτρεψαν στη πλειοψηφία αυτών (52%) να αντλήσουν την ρευστότητα που χρειάζονταν για να λειτουργήσουν απρόσκοπτα. Παράλληλα, τα μέτρα στήριξης βοήθησαν ώστε η μείωση του κύκλου εργασιών και των κερδών να μην μεταφραστεί σε ανατροπή της αναπτυξιακής δυναμικής των ΜμΕ, την οποία σκοπεύουν να συνεχίσουν με το πέρας της πανδημίας. Τέλος, εκτιμάται πως το 67% του τομέα (το οποίο αντιστοιχεί στο 75% της παραγόμενης προστιθέμενης αξίας) μπορεί να συνεχίσει τη λειτουργία του δίχως να αντιμετωπίσει προβλήματα ρευστότητας σε μία ενδεχόμενη παύση της παροχής μέτρων στήριξης.

Με το βλέμμα στην ανάπτυξη των ελληνικών ΜμΕ μετά το πέρας της πανδημίας, κρίσιμο ζήτημα αποτελεί ο απολογισμός του αποτυπώματος της τρέχουσας υγειονομικής κρίσης στη λειτουργία τους. Αυτός είναι ο στόχος της νέας μελέτης της Διεύθυνσης Οικονομικής Ανάλυσης της ΕΤΕ, η οποία παίρνει τη σκυτάλη από προηγούμενες εκδόσεις, όπου διαπιστώθηκε η πρόθεση των ΜμΕ να αξιοποιήσουν τις ευκαιρίες που ανοίγονται μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης ώστε να βελτιώσουν την ανταγωνιστικότητά τους. Ειδικότερα, μέσω έρευνας πεδίου σε δείγμα 600 ΜμΕ, διερευνάται ο βαθμός στον οποίο συνέβαλαν τα κρατικά και τραπεζικά μέτρα παροχής ρευστότητας τόσο στην επιβίωση των επιχειρήσεων κατά τη διάρκεια των περιορισμών, όσο και στην άμβλυνση τυχόν δομικών επιδράσεων στην μεσοπρόθεσμη στρατηγική τους, όπως αυτές διαφαίνονται από τη μεταβολή βασικών παραμέτρων της λειτουργίας των επιχειρήσεων.

Προκειμένου να αντιμετωπισθούν οι πρωτοφανείς συνθήκες που δημιούργησε η πανδημία, η μεγάλη πλειοψηφία των ΜμΕ στράφηκε προς τις προσφερόμενες ενισχύσεις, προτιμώντας τα εργαλεία εκείνα που προσέφεραν άμεση ρευστότητα. Συγκεκριμένα, το 46% των ΜμΕ επέλεξε έναν συνδυασμό των μέτρων από αυτά που είχαν διαθέσιμα (αναστολή συμβάσεων εργασίας, επιστρεπτέα προκαταβολή και τραπεζικό δανεισμό με ευνοϊκούς όρους), ενώ 30% των ΜμΕ έκανε χρήση ενός μόνο μέτρου προκειμένου να αντλήσει ρευστότητα. Τέλος, 8% των ΜμΕ προτίμησαν άλλου είδους μέτρα αναστολής πληρωμών.

Αθροιστικά τα μέτρα στήριξης κάλυψαν το 84% του τομέα των ΜμΕ (έναντι 80% του μέσου όρου των χωρών του ΟΟΣΑ). Η προτίμηση των ΜμΕ ως προς τον τρόπο άντλησης ρευστότητας εμφανίζει αποκλίσεις ανάλογα με το μέγεθος της επιχείρησης, με τις πολύ μικρές επιχειρήσεις να προτιμούν την επιστρεπτέα προκαταβολή και τις μεσαίες τον δανεισμό με ευνοϊκούς όρους. Η ευρεία χρήση των μέτρων αποτέλεσε πολύτιμη ενίσχυση για τη μεγάλη πλειοψηφία των ΜμΕ. Αναλυτικότερα, βάσει της έρευνας της ΕΤΕ, το 52% του τομέα κατάφερε μέσω των μέτρων να εξασφαλίσει επαρκή ρευστότητα προκειμένου να συνεχίσει την λειτουργία του, ενώ σε ικανοποιητικό βαθμό ωφελήθηκε άλλο ένα 15% του τομέα. Μόλις 17% των ΜμΕ δήλωσε ότι δεν βοηθήθηκε επαρκώς ενώ έκανε χρήση των μέτρων.