Μητρότητα και τηλεργασία: Πως συνδυάζονται στην εποχή του κορωνοϊού

98
Μητρότητα και τηλεργασία: Πως συνδυάζονται στην εποχή του κορωνοϊού

Πλεονεκτήματα, δυσκολίες και κώδικες επικοινωνίας ανάμεσα σε γονείς και παιδιά - Ειδικοί αλλά και μητέρες σκιαγραφούν στο «Καρφί» τη νέα πραγματικότητα όπως τη βιώνουν

Οι νέες συνθήκες που επικρατούν έφεραν στις ζωές πολλών πολιτών την τηλεργασία.

Ένας τρόπος εργασίας, που ουσιαστικά εφαρμόστηκε με επιτυχία για πολλές επιχειρήσεις, και στο προηγούμενο lockdown επανήλθε, αφού, σύμφωνα με την Κυβέρνηση, αποτελεί μια ισχυρή δικλείδα προστασίας για την υγεία των πολιτών και τη μη διασπορά της covid-19.

Του Λευτέρη Χ. Θεοδωρακόπουλου

Αναμφισβήτητα ένα όφελος από την τηλεργασία είναι ο περισσότερος χρόνος που έχουν οι μητέρες με τα παιδιά τους. Εκεί που όλη την ημέρα έλειπαν, τώρα στο σπίτι υπάρχει επαφή, όμως υπάρχουν και δυσκολίες καθώς τα παιδιά δεν μπορούν να αντιληφθούν εύκολα πως η μαμά δουλεύει.

Οι ειδικοί μιλούν στο «Κ» για το πώς οι μητέρες μπορούν να χειριστούν την εργασία από το σπίτι σε συνάρτηση με τη συμπεριφορά του παιδιού τους.

Επίσης, στο «Καρφί» μιλούν και μητέρες που πλέον ζουν σε καθεστώς τηλεργασίας με τα παιδιά και μοιράζονται την εμπειρία τους.

Έλσα Μπάρδα - Κλινικός Ψυχολόγος (BSc Honors, MSc Clin. Psy.)- Αναλύτρια Εφαρμοσμένης Συμπεριφοράς (MSc ABA):

H «τηλεργασία κατ’ οίκον» είναι μια νέα εργασιακή κατάσταση, με θετικά και αρνητικά πρόσημα. Αναμφίβολα, η τηλεργασία συντελεί σε έναν καλύτερο συνδυασμό της οικογενειακής ζωής και της εργασίας. Η εξοικονόμηση χρόνου από τις μετακινήσεις για τη μεταφορά προς και από τον τόπο εργασίας διευκολύνει την καθημερινότητα.

Για τις μητέρες που λείπανε αρκετές ώρες από το σπίτι εξαιτίας της εργασίας τους η φυσική παρουσία τους θα επηρεάσει θετικά την ψυχολογία των παιδιών ειδικά αν είναι μικρά σε ηλικία. Ο χρόνος με τα παιδιά δίνει την ευκαιρία στους γονείς να συνδεθούν ποιοτικά με τα παιδιά τους, ώστε να χτίσουν καλύτερη επικοινωνία μαζί τους και να μπορέσουν να αφουγκραστούν τις συναισθηματικές τους ανάγκες.

Από την άλλη, η τηλεργασία αποτελεί πρόκληση για ορισμένους γονείς, καθώς τα παιδιά μικρής ηλικίας δυσκολεύονται να αντιληφθούν ότι η μητέρα εργάζεται από το σπίτι με συνέπεια να επιθυμούν την ενασχόληση μαζί τους. Συνεπώς, ο γονέας καλείται να ισορροπήσει την παραγωγικότητά του στην εργασία με το να μη νοιώσει το παιδί απόρριψη.

Προϋπόθεση προκειμένου να εκμεταλλευτούν οι γονείς στο έπακρον την ελαστικότητα που τους προσφέρει η τηλεργασία, θα πρέπει να οριοθετήσουν σωστά τη συμπεριφορά του παιδιού. Γι’ αυτό το οικογενειακό

πρόγραμμα είναι χρήσιμο, διότι βοηθάει τον γονέα να αξιοποιήσει τα πλεονεκτήματα της τηλεργασίας.

Μαρία Ζώτου - Ειδική Παιδαγωγός επικεφαλής στα Χαρισματικά Παιδιά:

Πολλές μητέρες δουλεύουν σε καθεστώς τηλεργασίας και αυτή η συνθήκη έχει θετικό αντίκτυπο στην οικογένεια, καθώς μπορούν και έχουν περισσότερη χρονική επαφή με τα παιδιά τους.

Σίγουρα η «συμβίωση», ειδικά την ώρα που η μαμά εργάζεται, δεν είναι εύκολη, αλλά ωστόσο είναι μιας πρώτης τάξεως ευκαιρία να μπουν όρια και ταυτόχρονα η σχέση μεταξύ μητέρας και παιδιού να γίνει ακόμη πιο ποιοτική.

Πρέπει τα παιδιά να αντιληφθούν πως όταν η μαμά είναι μπροστά από τον υπολογιστή δεν παίζει, αντιθέτως εργάζεται και μάλιστα μπορεί να έχει ένταση ή δυσκολίες.

Εκείνη τη στιγμή ακριβώς θα πρέπει η μαμά να ξεκαθαρίσει πως την ώρα που εργάζεται θα πρέπει να επικρατεί ηρεμία στο σπίτι, καθότι είναι σημαντικό για εκείνη να διαχειριστεί καταστάσεις από απόσταση.

Αν το παιδί δεν έχει μελέτη θα πρέπει να απασχοληθεί με κάτι δημιουργικό και επειδή αυτό το lockdown είναι χρονικά κοντά στα Χριστούγεννα, θα μπορούσε να κάνει Χριστουγεννιάτικες κάρτες για όλη την οικογένεια, να ζωγραφίσει ή να κάνει μια εργασία που θα είναι ωφέλιμη για εκείνο. Να εξασκήσει μια ασχολία του ή μια ευχάριστη δραστηριότητα.

Ποια είναι η επίτευξη αυτής της κίνησης; Ουσιαστικά το παιδί αντιλαμβάνεται πως όσο η μητέρα του εργάζεται δεν μπορεί να ασχολείται μαζί του και ουσιαστικά μαθαίνει να λειτουργεί αυτόνομα, νιώθοντας παράλληλα ασφάλεια.

Η συνθήκη αυτή είναι αξιοποιήσιμη και «καλλιεργεί» την ποιοτική σχέση σε μητέρες και παιδιά, καθώς όποιοι και να είναι οι περιορισμοί υπάρχει η επαφή και η συμβίωση.

Αγγελική Καρδαρά, Δρ του Τμήματος Επικοινωνίας & ΜΜΕ του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Φιλόλογος:

«Η φύση της δουλειάς μου μού έδωσε τη δυνατότητα να εργαστώ από το σπίτι και να συνεχίσω με τηλεργασία τις επαγγελματικές και ερευνητικές μου δραστηριότητες την περίοδο του lockdown. Η εντατική ωστόσο προετοιμασία που έπρεπε να κάνω για να οργανώσω όλες μου τις δραστηριότητες από το σπίτι μείωσε σημαντικά τον ελεύθερο χρόνο που είχα με τα παιδιά μου, παρόλο που ήμασταν συνεχώς μαζί. Αυτό ήταν το «παράδοξο» που βιώσαμε αρκετές, πιστεύω, μητέρες, οι οποίες εργαστήκαμε εντατικά από το σπίτι. Εν τούτοις, ακόμα και η παρουσία τους μού έδινε μεγάλη δύναμη, «γεννούσε» αισιοδοξία για να συνεχίσω, και σε εκείνα το ίδιο. Υπό αυτήν την έννοια, σε αυτήν την τόσο δύσκολη συνθήκη, με τις αγωνίες και τους προβληματισμούς μας, ήρθαμε ουσιαστικά πιο κοντά. Αυτό που προσπάθησα ήταν να επενδύσω σε «ποιότητα χρόνου». Να αξιοποιήσουμε, δηλαδή, όσο πιο δημιουργικά τον χρόνο που είχαμε στη

διάθεσή μας και πρωτίστως να μοιραστούμε συναισθήματα, σκέψεις και στιγμές».

Έλενα Μπούλια, Αρχισυντάκτρια Infokids.gr:

Έρχεται κάποτε η στιγμή στην καριέρα της εργαζόμενης μαμάς που καλείται να βάλει προτεραιότητες και όσο κι αν πασχίζει για μια ισορροπία ανάμεσα στο τρίπτυχο μητρότητα -εργασία - προσωπική ζωή, η πραγματικότητα στην Ελλάδα αποδεικνύει πως το ένα βάζει διαρκώς τρικλοποδιές στα άλλα δύο.

Και εκεί που προσπαθείς να ορθοποδήσεις και να πάρεις ανάσα, εμφανίζεται η πανδημία και έπειτα η τηλεργασία και το τρίπτυχο γίνεται ένας αχταρμάς, κατά τον οποίον δεν ξέρεις πού αρχίζει ο ένας σου ρόλος και πού τελειώνει ο άλλος.

Βρίσκομαι σε zoom meetings με συναδέλφους, την ώρα που η μικρή μου κόρη με φωνάζει από την τουαλέτα. Αναγκάζομαι να κλείσω βιαστικά το τηλέφωνο ενώ κάνω συνέντευξη για να πάρω τη μεγάλη μου κόρη από το σχολείο. Το πλυντήριο ρούχων έχει από ώρα τελειώσει, ενώ τα κρεβάτια παραμένουν άστρωτα και πρέπει να ετοιμάσω κάτι γρήγορο για να φάνε τα παιδιά και ο άντρας μου, που ΔΕΝ δουλεύει από το σπίτι. Μετά, πρέπει να βοηθήσω τη μεγάλη με τα μαθήματα, διακόπτοντας κάθε τόσο για κάποια είδηση, που μόλις «έσκασε», ενώ η μικρή γκρινιάζει γιατί κοντεύει να νυχτώσει και δεν έχω ασχοληθεί ακόμα μαζί της.

Το ωράριο εργασίας «ξεχειλώνει» στο άπειρο. Τα παιδιά, με τον έμφυτο και απόλυτα υγιή εγωισμό που τα διακρίνει, θεωρούν ότι αφού είσαι στο σπίτι (για πρώτη φορά στη ζωή τους τόσες πολλές ώρες) είσαι εκεί για εκείνα.

Τους λες ότι δουλεύεις, να κάνουν λίγη ησυχία, και αυτόματα η δουλειά σου γίνεται «ο εχθρός».

Κινείσαι σε λίγα μόνο τετραγωνικά κι όμως νιώθεις να έχεις γίνει χίλια κομμάτια. Για τον εαυτό σου; Ούτε λόγος. Ένα μπάνιο αργά το βράδυ αποτελεί πλέον πολυτέλεια…

Το καλύτερο; Όσοι δεν έχουν παιδιά σχεδόν σε περιπαίζουν για το πόσο τυχερή είσαι που δουλεύεις από το σπίτι και μπορείς να είσαι συνέχεια μαζί τους.

Η πραγματικότητα; Είναι ό,τι πιο δύσκολο οι εργαζόμενες μαμάδες το να έχουμε κληθεί ποτέ να κάνουμε.

Κι όμως, με έναν μαγικό τρόπο το καταφέρνουμε ΚΑΙ αυτό».

Αλεξάνδρα Τάμπου, υπ. Ιστοσελίδας trikalaidees.gr, Διευθ. Επικοινωνίας Ρ. ΛΕΣΧΗ 9.76:

«Μαζί με την καραντίνα Νο2 μπήκε στη ζωή μας και η τηλεργασία. Σε πολλές οικογένειες έτσι και στη δική μας υπάρχουν νεαροί φοιτητές, πολλοί από τους οποίους κάνουν τα πρώτα βήματα προς την ανεξαρτησία και τώρα είναι αναγκασμένοι να μείνουν σπίτι με τους γονείς τους, που δεν είναι και η αγαπημένη τους επιλογή.

Λόγω της φύσης της δουλειάς μου, ασχολούμαι πολλές ώρες με τον υπολογιστή και την ιστοσελίδα <trikalaidees.gr>. Το πρώτο που αντιμετώπισα είναι η πικρή συνειδητοποίηση ότι αλλάζει ο τρόπος δουλειάς μας, χάνουμε την επαφή με τους πελάτες και μπαίνουμε σε μια άλλη διάσταση. Από την άλλη, η οικογένεια έρχεται πάλι κοντά, αλλά υπό ιδιαίτερες συνθήκες και όλοι υπό πίεση.

Φανταστείτε μια νεαρή φοιτήτρια να σπουδάζει με μαθήματα μέσω skype, να χάνει την κοινωνικότητά της και εμένα να εργάζομαι από το σπίτι κάποιες ώρες, προσπαθώντας να φτιάξω την ψυχολογία όλων… και να συμβιώνουμε αρμονικά και χωρίς συγκρούσεις. Δύσκολο αλλά όχι ακατόρθωτο …το καλό είναι ότι το έχουμε ξαναπεράσει..και βρίσκουμε γρήγορα τα πατήματά μας»..

Μαρίνα Φραγκεσκίδου, συγγραφέας:

«Οι απαιτήσεις της δουλειάς δεν άλλαξαν εν όψει της καραντίνας, ούτε και η μητρότητα. Υπήρξαν στιγμές που ένιωθα ανεπαρκής, είτε στα επαγγελματικά, είτε σαν μητέρα και σύζυγος. Χρειάστηκε χρόνος για να καταφέρουμε να βρούμε τις δικές μας ισορροπίες. Ομολογώ δεν ήταν εύκολη υπόθεση. Μέσα σε όλα όμως βρήκαμε τους δικούς μας κώδικες επικοινωνίας.

Σε μια προσπάθεια να κάνουμε κάτι όλοι μαζί, εκτός από τη μαγειρική το ρίξαμε και στη γραφή! Κάπως έτσι γράψαμε κάποια παιδικά τραγούδια κι ένα παραμύθι με τίτλο "Η κυρία Θεραπεία", το οποίο μάλιστα εικονογράφησαν οι κόρες μου. Το προσφέραμε δωρεάν στο ίντερνετ μέσω της ιστοσελίδας μας, thisisus.gr»

Εβελίνα Νύκτα, δημοσιογράφος:

«Εκεί που ξεκίνησε η τηλεργασία, σταμάτησαν οι τύψεις! Παρά τους αρνητικούς λόγους για τους οποίους οδηγηθήκαμε στην τηλεργασία, το θετικό για όσες είμαστε μαμάδες είναι ότι δεν αποχωριζόμαστε το παιδάκι μας ούτε αυτό το 8ωρο. Ειδικά για εμένα που το παιδί μου είναι ακόμα 1 έτους και δεν πηγαίνει σχολείο, είναι πιο δύσκολο. Το καλό της τηλεργασίας είναι ότι Δεν κοιτάω το ρολόι για να γυρίσω πίσω, ταΐζω η ίδια το παιδί μου και παίζουμε περισσότερο!»

Ιωάννα Φώτη, Ιδιωτική Υπάλληλος - Ασφ. Πράκτορας: «Τηλεργασία: Ένα φαινόμενο της εποχής μας για το οποίο δεν είμαστε πολύ ώριμοι ώστε να το αποδεχτούμε. Θετικό ή αρνητικό , σίγουρα μας έχει φέρει πιο κοντά με τα παιδιά μας, χωρίς όμως να έχουν μειωθεί οι ευθύνες που έχουμε απέναντι στη δουλειά μας. Τολμώ να πω ότι ψυχολογικά νιώθω πολύ πιο κουρασμένη , καθώς βιώνω από κοντά την καθημερινότητα των παιδιών μου, που έως τώρα δεν είχα τη δυνατότητα να ζω.

Αμήχανο ή μη, είναι μια όμορφη οικογενειακή στιγμή. Το να ζεις με τα παιδιά σου όσο περισσότερες ώρες της ημέρας μπορείς σε αναζωογονεί. Αυτά νιώθουν ασφαλή και εγώ ειλικρινά ήρεμη».

Ιωάννα Κονσολάκη, ιδιωτική υπάλληλος:

«Πάντα προσπαθούσα να συνδυάσω τη μητρότητα με τη δουλειά και πάντα ήταν αρκετά δύσκολο. Τα ωράρια εργασίας δεν ήταν ποτέ ιδανικά για κάτι τέτοιο και η φροντίδα των παιδιών δεν έχει ωράριο! Η τηλεργασία ήταν πραγματικά αυτό που χρειαζόμουν. Κατάφερα να ανταποκρίνομαι εξίσου καλά στον ρόλο της εργαζόμενης μητέρας και να κερδίζω τον χρόνο που απαιτούσε η μετακίνησή μου στον χώρο εργασίας μου, ώστε να τον αφιερώνω στα παιδιά μου.

Οι ηλικίες τους, 5 και 3, καθιστούν την παρουσία μου κοντά τους απαραίτητη σχεδόν σε όλα, αλλά περισσότερο στον ποιοτικό χρόνο που αφορά στο παιχνίδι και στις αγκαλιές! Θεωρώ τον εαυτό μου τυχερό σε αυτήν τη φάση, καθώς με την τηλεργασία βρήκα τον τέλειο τρόπο να μην τους λείπω και να προσφέρω στον εαυτό μου και στον οικογενειακό προϋπολογισμό…».

Μαρία Χατζηκυριάκου, κοινωνική λειτουργός:

Λόγω της πανδημίας, πολλά πράγματα έχουν αλλάξει στη ζωή μου και ειδικά στον επαγγελματικό τομέα.

Τα τελευταία χρόνια εργάζομαι σε Κέντρο Δημιουργικής Απασχόλησης της Περιοχής μου.

Είμαι Κοινωνική Λειτουργός και έρχομαι σε επαφή με τους γονείς και τα παιδιά, τους ενημερώνω για το πρόγραμμα και τις δραστηριότητες και συζητάμε για ό,τι τους απασχολεί.

Δυστυχώς με τα μέτρα προστασίας που αναγκάστηκε να πάρει η χώρα μας έπρεπε να βρούμε λύσεις την περίοδο του lockdown και έτσι μπήκε στη ζωή μου η τηλεργασία.

Συνομιλώ καθημερινά με τους γονείς μέσω των κοινωνικών δικτύων και τους καθοδηγώ για δράσεις που υλοποιούνται στο σπίτι μαζί με τα παιδιά.

Έτσι, έχω την ευκαιρία και εγώ μαζί με τον γιο μου να συμμετέχουμε σε αυτές τις δράσεις

Πάντως, αυτό που ανακάλυψα είναι πως η οικογένειά μου είναι η πηγή έμπνευσής μου.