O Σπύρος Βενετσιάνος Γενικός Διευθυντής Επικεφαλής Structured Finance, CIB, Eurobank, μίλησε στο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών.
Η ενεργειακή μετάβαση αποτελεί μια αναγκαία και αμετάκλητη διαδικασία, η οποία όμως συνοδεύεται από αντικρουόμενους στόχους. Η ενεργειακή πολιτική καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στην επιτάχυνση της μετάβασης, τη διατήρηση ανταγωνιστικών τιμών και το άνοιγμα της αγοράς, τόσο ως προς την ανάληψη μεγαλύτερου εμπορικού κινδύνου από τους ιδιώτες όσο και ως προς τη συμμετοχή περισσότερων εγχώριων μικρομεσαίων φορέων.
«Δεν μπορείς να έχεις ταυτόχρονα γρήγορη μετάβαση, χαμηλές τιμές και πλήρες άνοιγμα της αγοράς», είναι το βασικό συμπέρασμα, καθώς οι στόχοι αυτοί δεν είναι πλήρως συμβατοί και απαιτούν σαφείς επιλογές και προτεραιότητες.
Παράλληλα, η ενεργειακή μετάβαση συνεχίζει να αντιμετωπίζει την επάρκεια και την ταχύτητα ανάπτυξης των δικτύων, την πολυπλοκότητα των αδειοδοτικών διαδικασιών, τους νομικούς κινδύνους και τις ιδιαιτερότητες της γεωγραφίας και της χρήσης γης.
Ενδεικτικά, το κόστος παραγωγής ενέργειας από φωτοβολταϊκά σε αγορές όπως η Σαουδική Αραβία είναι τουλάχιστον 60% φθηνότερο από αυτό στην Ελλάδα, εκ των οποίων λιγότερο από το 20% οφείλεται στη βελτιωμένη απόδοση λόγω ηλιακής ακτινοβολίας, γεγονός που αναδεικνύει το ρόλο των τοπικών συνθηκών και των υποδομών και τι μπορεί να επιτευχθεί με οικονομίες κλίμακας.
Ασύμμετρη ανάπτυξη και πίεση στο σύστημα
Η παρούσα συνθήκη οδηγεί σε ασύμμετρη ανάπτυξη τεχνολογιών:
- Τα φωτοβολταϊκά αναπτύσσονται ταχύτερα, καθώς αποτελεί την ευκολότερη τεχνολογία στην υλοποίηση
- Η αιολική ενέργεια προχωρά σε πιο αργούς ρυθμούς, λόγω διασυνδέσεων και περιορισμών στη γη, το περιβάλλον και από την κοινωνική αποδοχή
- Η αποθήκευση ενέργειας προχωρά πολύ αργά λόγω ελλιπούς ή καθυστερημένης διαμόρφωσης του πλαισίου
Οι ανισορροπίες αυτές δημιουργούν αυξανόμενη πίεση στη λειτουργία της αγοράς.
Σε περιόδους υψηλής παραγωγής μεταξύ άλλων και από φωτοβολταϊκά, αυτή δεν μπορεί πάντα να απορροφηθεί ή να αποθηκευτεί, οδηγώντας ακόμη και σε μηδενικές ή αρνητικές τιμές και σε περικοπές (curtailment). Αντίθετα, σε ώρες αιχμής, οι τιμές αυξάνονται σημαντικά, λόγω περιορισμένης ευελιξίας στο σύστημα.
«Οι ανισορροπίες που βλέπουμε σήμερα δεν είναι πρόβλημα, είναι το σύμπτωμα μιας μετάβασης που εξελίσσεται ταχύτερα από τις υποδομές».
Επιπτώσεις στο επενδυτικό περιβάλλον
Οι εξελίξεις αυτές επηρεάζουν άμεσα το επενδυτικό περιβάλλον. Η αυξανόμενη έκθεση σε αγοραίο κίνδυνο και η περιορισμένη προβλεψιμότητα εσόδων οδηγούν σε υψηλότερο κόστος κεφαλαίου και δυσμενέστερους όρους χρηματοδότησης, που πάντα παραμένουν από τους καλύτερους στην Ευρώπη.
Η πρόκληση είναι η υλοποίηση
Η καινοτομία μπορεί να επιταχύνει τη μετάβαση, εφόσον μεταφράζεται σε υλοποιήσιμες και χρηματοδοτήσιμες λύσεις, ιδίως σε τομείς όπως:
- Η εφαρμογή λύσεων αποθήκευσης ενέργειας (μπαταρίες και αντλησιοταμίευση)
- Βελτιστοποίηση της λειτουργίας των δικτύων και της πρόβλεψης / διαμόρφωσης φορτίου
- Δυνατότητα ενσωμάτωσης μπαταριών σε υφιστάμενες μονάδες ΑΠΕ (υβριδικά)
Το βασικό ζητούμενο της επόμενης φάσης δεν είναι η φιλοδοξία, αλλά η υλοποίηση.
«Η πρόκληση δεν είναι η κατεύθυνση — είναι η ταχύτητα και η ικανότητα υλοποίησης».
Ο ρόλος της Eurobank
Η Eurobank έχει διαχρονική παρουσία στη χρηματοδότηση της ενεργειακής αγοράς στην Ελλάδα, έχοντας υποστηρίξει όλες τις φάσεις της εξέλιξής της, από τις πρώτες επενδύσεις έως τη σημερινή φάση της ενεργειακής μετάβασης.
Παραμένει ενεργά προσανατολισμένη στη στήριξη της επόμενης φάσης, συμβάλλοντας στη χρηματοδότηση έργων που ενισχύουν τη βιωσιμότητα και την ανθεκτικότητα του ενεργειακού συστήματος.