Πέμπτη
17 Σεπτεμβρίου 2026

ΣτΕ: Φορολογικοί έλεγχοι σε βάθος δεκαετίας – Πότε ακυρώνεται η 5ετής παραγραφή

Οικονομία

Μια φορολογική υπόθεση που κανονικά κλείνει μετά την πάροδο πέντε ετών μπορεί υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις να παραμείνει ανοιχτή για μία ολόκληρη δεκαετία, δίνοντας στην Εφορία τη δυνατότητα να επιστρέψει στο παρελθόν και να καταλογίσει πρόσθετους φόρους.

Το κρίσιμο «κλειδί» είναι η εμφάνιση νέων στοιχείων μετά την πρώτη πενταετία. Δεν αρκεί, όμως, οποιαδήποτε πληροφορία ή μια έκθεση ελέγχου που συντάχθηκε μεταγενέστερα. Θα πρέπει να πρόκειται για πραγματικά νέα δεδομένα, τα οποία δεν ήταν γνωστά και δεν μπορούσαν να είχαν εντοπιστεί εγκαίρως από τη Φορολογική Διοίκηση.

Τα όρια ανάμεσα στην πενταετή και τη δεκαετή παραγραφή αποσαφηνίζει απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας με αφορμή υπόθεση πλαστών και εικονικών τιμολογίων.

Το Β’ Τμήμα του ΣτΕ απέρριψε αίτηση αναίρεσης ομόρρυθμης εταιρείας υδραυλικών εγκαταστάσεων, στην οποία είχε καταλογιστεί φόρος εισοδήματος για τη χρήση του 2005 λόγω λήψης και καταχώρισης πλαστών και εικονικών φορολογικών στοιχείων.

Η εταιρεία υποστήριξε ότι το δικαίωμα του Δημοσίου είχε παραγραφεί, καθώς, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς της, τα κρίσιμα στοιχεία ήταν ήδη γνωστά στη φορολογική διοίκηση μέσα στην πενταετία και επομένως δεν μπορούσαν να χαρακτηριστούν νέα «συμπληρωματικά στοιχεία».

Το Ανώτατο Δικαστήριο δεν έκανε δεκτή αυτή τη θέση.

Τι έκρινε το ΣτΕ

Καθοριστικό για την απόφαση ήταν ότι η εικονικότητα των επίμαχων τιμολογίων διαπιστώθηκε για πρώτη φορά από έκθεση ελέγχου του ΣΔΟΕ, η οποία συντάχθηκε στις 4 Ιουνίου 2014, μετά δηλαδή τη συμπλήρωση της κανονικής πενταετούς παραγραφής.

Το ΣτΕ εξέτασε πότε εμφανίστηκαν τα στοιχεία που επέτρεψαν στους ελεγκτές να διαπιστώσουν την παράβαση και όχι απλώς πότε συντάχθηκε η σχετική έκθεση.

Από τη στιγμή που η εικονικότητα των συναλλαγών αποκαλύφθηκε για πρώτη φορά από τον μεταγενέστερο έλεγχο, τα σχετικά ευρήματα μπορούσαν να θεωρηθούν συμπληρωματικά στοιχεία και να ενεργοποιήσουν τη δεκαετή παραγραφή.

Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε έκθεση που συντάσσεται μετά την πενταετία δίνει αυτομάτως στην Εφορία άλλα πέντε χρόνια για να πραγματοποιήσει έλεγχο.

Εάν τα δεδομένα βρίσκονταν ήδη στη διάθεση της Φορολογικής Διοίκησης και απλώς δεν αξιοποιήθηκαν εγκαίρως, δεν μπορούν να χαρακτηριστούν εκ των υστέρων νέα στοιχεία. Με άλλα λόγια, η καθυστέρηση ή η αδράνεια των ελεγκτικών υπηρεσιών δεν αρκεί για να παρατείνει την παραγραφή.

Πώς υπολογίζεται η πενταετία

Ο βασικός κανόνας του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας προβλέπει παραγραφή στα πέντε χρόνια.

Η πενταετία υπολογίζεται από το τέλος του έτους μέσα στο οποίο λήγει η προθεσμία υποβολής της φορολογικής δήλωσης.

Έτσι, για παράδειγμα, για εισοδήματα του 2020, τα οποία δηλώθηκαν το 2021, η παραγραφή συμπληρώνεται κατά κανόνα στις 31 Δεκεμβρίου 2026.

Μέχρι τότε δεν αρκεί απλώς να έχει ξεκινήσει ένας φορολογικός έλεγχος. Θα πρέπει να έχει κοινοποιηθεί νόμιμα στον φορολογούμενο η πράξη προσδιορισμού του φόρου.

Η προθεσμία μπορεί κατ’ εξαίρεση να φθάσει τα δέκα χρόνια, κυρίως όταν δεν έχει υποβληθεί δήλωση ή όταν μετά την πενταετία φτάσουν στη Φορολογική Διοίκηση νέα στοιχεία ή πληροφορίες που δεν μπορούσε αντικειμενικά να γνωρίζει νωρίτερα και από τα οποία προκύπτει μεγαλύτερη φορολογική οφειλή.

Η δεκαετία, πάντως, δεν δίνει γενικά τη δυνατότητα να ξανανοίξει ολόκληρη η φορολογική υπόθεση χωρίς περιορισμούς. Η επέκταση συνδέεται με το συγκεκριμένο ζήτημα που αποκαλύπτουν τα νέα στοιχεία.

Παράταση ή αναστολή του χρόνου παραγραφής μπορεί να υπάρξει και σε ειδικές περιπτώσεις, όπως όταν εκκρεμεί δικαστική διαδικασία, βρίσκεται σε εξέλιξη αμοιβαίος διακανονισμός ή αναμένονται πληροφορίες από φορολογικές αρχές άλλων χωρών.

Ξεχωριστό θέμα αποτελεί η είσπραξη μιας οφειλής που έχει ήδη βεβαιωθεί. Η παραγραφή του δικαιώματος της Εφορίας να καταλογίσει έναν φόρο και η παραγραφή του δικαιώματος να εισπράξει ένα ήδη βεβαιωμένο χρέος διέπονται από διαφορετικούς κανόνες.

Για τους φορολογούμενους, επομένως, η πενταετία παραμένει ο βασικός κανόνας. Η δεκαετία ενεργοποιείται κατ’ εξαίρεση και απαιτεί την ύπαρξη πραγματικά νέων στοιχείων που δικαιολογούν την παράταση του φορολογικού ελέγχου.

Ακολουθήστε το Lykavitos.gr στο Google News
και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις


Διαβάστε ακόμη

Νέα ενεργειακή πίεση: Στο τραπέζι επίδομα θέρμανσης και επιδότηση καυσίμων – Οι κυβερνητικές εφεδρείες για τον χειμώνα

Νέα δεδομένα διαμορφώνονται στο μέτωπο της ενέργειας, καθώς η άνοδος των διεθνών τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου προκαλεί αυξημένη ανησυχία για το κόστος που θα κληθούν να αντι...

Προ των πυλών τα μέτρα στήριξης για πετρέλαιο, βενζίνη, φυσικό αέριο – Τι εξετάζει η Κυβέρνηση

Οι τιμές για πετρέλαιο, βενζίνη, φυσικό αέριο και χονδρική ρεύματος καλπάζουν εν μέσω πολέμων και γεωπολιτικών διαταραχών. Επιχειρήσεις και επιχειρήσεις βρίσκονται σε κλοιό, με την...

Φόρτωση άρθρων...