Λίγες ημέρες μετά την πυρκαγιά που προκάλεσε σοβαρές ζημιές σε τμήμα των ιστορικών εγκαταστάσεων της Achaia Clauss, το Οινοκάστρο της Πάτρας γέμισε ξανά με κόσμο, κοφίνια και σταφύλια. Ο «Ανοιχτός Τρύγος 2026» έδωσε σε οικογένειες, παιδιά και επισκέπτες την ευκαιρία να γνωρίσουν από κοντά μια διαδικασία που βρίσκεται στον πυρήνα της οινικής παράδοσης: από τη συγκομιδή του σταφυλιού μέχρι τη διαλογή, την αποβοστρύχωση, το πάτημα στη στροφιλιά και την προετοιμασία για την παραγωγή γλυκού κρασιού.
Η φετινή διοργάνωση είχε ιδιαίτερο χαρακτήρα, καθώς είχε προηγηθεί η πυρκαγιά της 5ης Σεπτεμβρίου, η οποία προκάλεσε ζημιές στην κάβα Δανιηλίδος και στον παρακείμενο πύργο και είχε ως αποτέλεσμα την προσωρινή αναβολή της εκδήλωσης. Τελικά, ο ανοιχτός τρύγος πραγματοποιήθηκε το Σάββατο 12 Σεπτεμβρίου, με τους ανθρώπους του κτήματος να υποδέχονται ξανά τους επισκέπτες.
Στα αμπέλια με ψαλίδια και παραδοσιακά κοφίνια
Η εμπειρία ξεκίνησε εκεί όπου αρχίζει και η παραγωγή του κρασιού: μέσα στον αμπελώνα. Μικροί και μεγάλοι πήραν ψαλίδια και κοφίνια και συμμετείχαν στη συγκομιδή των σταφυλιών, ακολουθώντας τις οδηγίες των ανθρώπων της Achaia Clauss.
Η διαδικασία δεν παρουσιάστηκε απλώς στους επισκέπτες. Στόχος ήταν να τη ζήσουν οι ίδιοι, να κόψουν τα τσαμπιά, να γεμίσουν τα καλάθια και να παρακολουθήσουν όλα όσα ακολουθούν μέχρι να εμφανιστεί το πρώτο γλεύκος της χρονιάς.
Ο επικεφαλής οινολόγος του κτήματος, Σωτήρης Καραγιάννης, εξήγησε ότι όλα τα σταφύλια συλλέγονται αρχικά και η λεπτομερής επιλογή πραγματοποιείται στη συνέχεια.
«Μπαίνουμε μέσα, κόβουμε ό,τι υπάρχει στο αμπέλι», ανέφερε στους συμμετέχοντες, διευκρινίζοντας ότι ακολουθεί διαλογή ρόγα-ρόγα, ώστε να επιλεγεί ο κατάλληλος καρπός για τα επόμενα στάδια.
Ο «Τσίλια» μετέφερε τα σταφύλια
Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά στιγμιότυπα του ανοιχτού τρύγου ήταν η μεταφορά της συγκομιδής με το λευκό άλογο του κτήματος, τον «Τσίλια».
Τα κοφίνια φορτώθηκαν στο άλογο και ακολούθησαν τη διαδρομή από τον αμπελώνα προς τον χώρο όπου πραγματοποιήθηκαν η διαλογή και τα πρώτα στάδια της οινοποίησης.
Η κάμερα του Orange Press Agency κατέγραψε τη διαδικασία, από τη συγκομιδή και τη μεταφορά μέχρι το παραδοσιακό πάτημα των σταφυλιών.
Διαλογή ρόγα-ρόγα και πάτημα στη στροφιλιά
Μετά τη μεταφορά ακολούθησε η προσεκτική διαλογή του καρπού και η αποβοστρύχωση. Στη συνέχεια ήρθε ένα από τα στάδια που προσέλκυσαν περισσότερο το ενδιαφέρον των επισκεπτών: το πάτημα των σταφυλιών στην παραδοσιακή ξύλινη στροφιλιά.
Εκεί παράχθηκε το πρώτο γλεύκος της χρονιάς, επιτρέποντας στους συμμετέχοντες να παρακολουθήσουν στην πράξη τη μετάβαση από το σταφύλι στην πρώτη ύλη του κρασιού.
Παράλληλα, ένα μέρος της συγκομιδής ακολούθησε διαφορετική πορεία. Τα σταφύλια απλώθηκαν σε ειδικά μεταλλικά «κρεβάτια» προκειμένου να λιαστούν και να χρησιμοποιηθούν για την παραγωγή γλυκού οίνου.
Καραγιάννης: «Για εμάς ο τρύγος είναι μια γιορτή»
Ο Σωτήρης Καραγιάννης, μιλώντας στο Orange Press Agency, έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στον βιωματικό χαρακτήρα της διοργάνωσης.
«Όπως κάθε χρόνο, είναι η καθιερωμένη ανοιχτή μέρα του τρύγου, όπου γίνεται για κοινό, για οικογένειες, για μικρά παιδιά. Προσκαλούμε κόσμο να ζει όλη αυτή τη βιωματική εμπειρία», ανέφερε.
Όπως εξήγησε, οι επισκέπτες ακολουθούν ουσιαστικά ολόκληρη την πρώτη διαδρομή του σταφυλιού: τρύγος, μεταφορά με το άλογο, αποβοστρύχωση και πάτημα στη στροφιλιά.
«Για εμάς ο τρύγος είναι μια γιορτή και πάντα θέλουμε ο κόσμος να το νιώθει σαν βιωματική εμπειρία και να έρχεται να το κάνει με τα χέρια του», σημείωσε.
Η ημέρα ολοκληρώθηκε με φαγητό και κρασί, ακολουθώντας τον εορταστικό χαρακτήρα που παραδοσιακά συνοδεύει τον τρύγο.
Μια οινική ιστορία που ξεκίνησε το 1861
Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε σε έναν χώρο στενά συνδεδεμένο με την ιστορία του ελληνικού κρασιού. Η Achaia Clauss ιδρύθηκε το 1861 από τον Βαυαρό Γουσταύο Κλάους και η πορεία της συνδέθηκε ιδιαίτερα με τη Μαυροδάφνη Πατρών.
Οι εγκαταστάσεις της αποτελούν ένα από τα πλέον αναγνωρίσιμα οινικά τοπόσημα της Αχαΐας, με τον τρύγο να αποτελεί κάθε χρόνο αφορμή για να έρθει το κοινό σε άμεση επαφή με την παραγωγική διαδικασία.
Φέτος, μετά και την πυρκαγιά που είχε προηγηθεί, η επιστροφή των επισκεπτών στον αμπελώνα και στους χώρους του κτήματος συνόδευσε τη συνέχιση μιας εκδήλωσης που συνδέει την οινοποίηση με την ιστορία και την παράδοση της περιοχής.