Το πολιτικό σκηνικό έχει εισέλθει σε προεκλογική περίοδο και οι Εκλογές μπορούν να διεξαχθούν από τον Οκτώβριο -όπως πιστεύουν πολλοί ακόμη και στην Κυβέρνηση- έως και τον Απρίλιο, όπως έχει δεσμευτεί ο Πρωθυπουργός.
Η Νέα Δημοκρατία αναζητά τον οδικό χάρτη που θα την οδηγήσει ξανά στην πολυπόθητη αυτοδυναμία, ενώ στο Μέγαρο Μαξίμου, οι επιτελείς του Κυριάκου Μητσοτάκη δεν αφήνουν τίποτα στην τύχη.
Γράφει ο Λούκας Γεωργιάδης
Η στρατηγική του κόμματος δεν καθορίζεται μόνο από τις δικές της κυβερνητικές επιδόσεις, αλλά, σε μεγάλο βαθμό, από τη γεωγραφία και τις ισορροπίες στο στρατόπεδο των αντιπάλων της.
Για να προσεγγίσει η Νέα Δημοκρατία τα ποσοστά της αυτοδυναμίας, ο Κυριάκος Μητσοτάκης χρειάζεται ένα συγκεκριμένο, σχεδόν ιδανικό πολιτικό σκηνικό γύρω του.
Οι κρυφές και φανερές... ευχές του Μαξίμου για την κατάσταση στην αντιπολίτευση αποκαλύπτουν μια ψυχρή, μακιαβελική στρατηγική επιβίωσης και κυριαρχίας. Ο κατακερματισμός της Κεντροαριστεράς αποτελεί το διπλό ανάχωμα που επιδιώκει ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ευχόμενος να διατηρηθεί μια ελεγχόμενη ισορροπία... τρόμου ανάμεσα στα κόμματα της προοδευτικής αντιπολίτευσης.
Για τη Νέα Δημοκρατία, το χειρότερο σενάριο θα ήταν η ανάδυση ενός ενιαίου, ισχυρού κεντροαριστερού πόλου με ένα πρόσωπο κοινής αποδοχής που θα μπορούσε να συσπειρώσει τους δυσαρεστημένους ψηφοφόρους. Προς το παρόν κάτι τέτοιο δεν υπάρχει στον ορίζοντα, παρά την επανεμφάνιση Τσίπρα, η οποία, λειτουργεί μάλλον υπέρ της Νέας Δημοκρατίας.
Οι στρατηγικοί στόχοι του Μητσοτάκη ενόψει των εκλογών είναι οι εξής:
1. Ισοπαλία χωρίς νικητή. Ο Πρωθυπουργός επιθυμεί μια Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη και ένα ΠΑΣΟΚ που θα μάχονται σώμα με σώμα για τη δεύτερη θέση, αλλά το "ταβάνι" του δεύτερου να μην ξεπερνά το 18%. Εκεί τοποθετείται ο... πήχυς με βάση και τα αποτελέσματα του ΣΥΡΙΖΑ επί Τσίπρα το 2023, τα οποία τον οδήγησαν στην έξοδο από την προεδρία του κόμματος.
2. Πρόκληση φθοράς ισχύος. Όσο οι αντίπαλοι αναλώνονται σε έναν εμφύλιο πόλεμο για τα πρωτεία της αντιπολίτευσης, η Νέα Δημοκρατία μπορεί να εμφανίζεται ως ο μοναδικός σταθερός πυλώνας διακυβέρνησης.
3. Ακύρωση εναλλακτικής. Η απουσία ενός ξεκάθαρου "πρωθυπουργίσιμου" αντιπάλου επιτρέπει στο Μαξίμου να συντηρεί το δίλημμα "Μητσοτάκης ή χάος".
4. Διαχείριση των άκρων. Αν η κατάσταση στα αριστερά του πολιτικού φάσματος είναι ελεγχόμενη, ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στο... άλλο άκρο. Η άνοδος των κομμάτων που βρίσκονται στα δεξιά της Νέας Δημοκρατίας στερεί πολύτιμες μονάδες από την αυτοδυναμία. Η ύπαρξη πολλών, μικρών και προσωποπαγών σχηματισμών στα δεξιά (Βελόπουλος, Λατινοπούλου, Νατσιός κ.λπ.) βολεύει την κυβέρνηση, αρκεί να εξουδετερώνουν ο ένας τον άλλον και τουλάχιστον δύο εκ των προαναφερόμενων να μην πιάσουν το όριο του 3%. Βέβαια, υπάρχει και το κόμμα Σαμαρά, το οποίο δεν αναμένεται να κόψει κάποιο αξιοσημείωτο ποσοστό, ωστόσο, είναι σίγουρο ότι κόβει ψήφους που προέρχονται από την παλαιά "δεξαμενή" της Νέας Δημοκρατίας.
Η... ευχή του Μητσοτάκη είναι αυτά τα κόμματα να συγκεντρώσουν ένα... σεβαστό ποσοστό διαμαρτυρίας, αλλά κάποια από αυτά να μείνουν οριακά εκτός Βουλής. Κι αυτό, γιατί κάθε κόμμα που μένει εκτός Κοινοβουλίου αυξάνει το συνολικό ποσοστό των εκτός Βουλής κομμάτων, γεγονός που χαμηλώνει αυτόματα τον πήχη της αυτοδυναμίας για το πρώτο κόμμα.
Η απομόνωση των άκρων και το στοίχημα του Κέντρου
Η νίκη της Νέας Δημοκρατίας στο κρίσιμο γήπεδο του Κέντρου, προϋποθέτει την ύπαρξη αντιπάλων που να δείχνουν απρόβλεπτοι, ακραίοι ή ιδεολογικά αγκυλωμένοι.
Επιπλέον, ο Μητσοτάκης ποντάρει σε μια ρητορική Τσίπρα... αλά ΣΥΡΙΖΑ και άλλων αριστερών μορφωμάτων, που θα του επιτρέψουν να τα φθείρει, από τη στιγμή που αυτά θα αναπαράγουν συνθήματα και θέσεις του παρελθόντος. Όσο η αντιπολίτευση αρνείται τις μεταρρυθμίσεις και επενδύει στην «τυφλή» άρνηση, τόσο ευκολότερα ο ίδιος εμφανίζεται ως ο εκφραστής του ορθού λόγου και του εκσυγχρονισμού.
Η διατήρηση υψηλών τόνων και τοξικότητας από την πλευρά των αντιπάλων απωθεί τους μετριοπαθείς ψηφοφόρους και βολεύει τον Μητσοτάκη. Αυτή η μάζα των πολιτών, που δεν ταυτίζεται ιδεολογικά με τη Δεξιά, αναγκάζεται να ψηφίσει Νέα Δημοκρατία ως επιλογή σταθερότητας.
Η μαθηματική εξίσωση της αυτοδυναμίας
Η αυτοδυναμία με τον ισχύοντα εκλογικό νόμο είναι μια καθαρά μαθηματική άσκηση. Το ποσοστό που χρειάζεται το πρώτο κόμμα για να βγάλει 151 βουλευτές εξαρτάται άμεσα από το άθροισμα των ποσοστών των κομμάτων που δεν θα καταφέρουν να περάσουν το κατώφλι του 3%. Αν το ποσοστό των κομμάτων εκτός Βουλής είναι υψηλό (π.χ. κοντά στο 8%-10%), ο πήχης της αυτοδυναμίας πέφτει κοντά στο 37%-37.5%. Η... ευχή του Μητσοτάκη είναι να υπάρξει μια πανσπερμία μικρών κομμάτων (αριστερά, δεξιά, προσωποπαγή κλπ.) που θα πάρουν από έως 2.9% το καθένα. Αυτές οι χαμένες ψήφοι είναι το καλύτερο... δώρο για τις έδρες του πρώτου κόμματος.
Η Νέα Δημοκρατία επενδύει συστηματικά στη σύγκριση των ηγετικών προφίλ. Ο Μητσοτάκης θέλει απέναντι του αρχηγούς που δεν εκπέμπουν αίσθημα ασφάλειας ή διεθνούς κύρους. Όσο οι αντίπαλοι αρχηγοί αναλώνονται σε εσωκομματικές ίντριγκες ή δείχνουν αδυναμία να ελέγξουν τα ίδια τους τα στελέχη, η εικόνα του ως «manager» της χώρας ενισχύεται.
Η παγίδα του «βολικού» αντιπάλου
Το Μαξίμου δεν θέλει την πλήρη κατάρρευση των αντιπάλων του, αλλά τη διατήρηση τους σε μια κατάσταση ελεγχόμενης αδυναμίας.
Ένας αδύναμος αρχηγός που δεν απειλεί την πρωτιά, αλλά κρατάει το κόμμα του ζωντανό, εμποδίζει την ανάδειξη ενός νέου, πιο... επικίνδυνου ηγέτη. Η Νέα Δημοκρατία δεν μπορεί να ελπίζει σε μια νέα θεαματική άνοδο των δικών της ποσοστών, καθώς η κυβερνητική φθορά είναι αναπόφευκτη. Επομένως, ο δρόμος για την αυτοδυναμία περνάει μέσα από τη σχετική αποδυνάμωση των άλλων.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης εύχεται μια Βουλή κατακερματισμένη, μια Κεντροαριστερά σε διαρκή εμφύλιο, μια Δεξιά διασπασμένη σε μικρά παραμάγαζα και μια στρατιά μικρών κομμάτων που θα εγκλωβίσουν την ψήφο διαμαρτυρίας κάτω από το 3%.
Αν το πολιτικό σκηνικό διαμορφωθεί έτσι, η Νέα Δημοκρατία θα μπορέσει, ακόμη και με χαμηλότερα ποσοστά από το παρελθόν, να κόψει πρώτη το νήμα και να κρατήσει τα κλειδιά του Μεγάρου Μαξίμου, πιθανότατα με τη βοήθεια του ΠΑΣΟΚ...