Η "Πατριωτική Εισφορά" που έχει εξαγγείλει ο αρχηγός της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης και τέως πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας, αποτελεί αντικείμενο πολιτικής, αλλά κυρίως οικονομικής ανάλυσης, που στο τέλος καταλήγει στο συμπέρασμα ότι πρόκειται περί "πυροτεχνήματος".
Γράφει ο Λουκάς Γεωργιάδης
Η επιβολή ετήσιου φόρου 1% στην περιουσία του πλουσιότερου 1% της χώρας δεν αποτελεί τίποτα περισσότερο από μια επικοινωνιακή "φούσκα" μεγατόνων και πίσω από τον "εύπεπτο σανό" στους αριστερούς ψηφοφόρους κρύβεται μια μνημειώδης άγνοια των βασικών κανόνων της παγκόσμιας χρηματιστικής πραγματικότητας. Πρόκειται για ένα ιδεολογικό πυροτέχνημα που, αν ποτέ εφαρμοζόταν, θα οδηγούσε σε αστεία φορολογικά έσοδα, ενώ ταυτόχρονα θα τίναζε στον αέρα τη θετικότατη επενδυτική εικόνα που η Ελλάδα "έχτισε" με τόσο κόπο τα τελευταία χρόνια, πλήττοντας καίρια την αξιοπιστία της οικονομικής πολιτικής.
Καταρχάς, όταν η στείρα ιδεολογία ισοπεδώνει κάθε αρχή και αξίωμα της λειτουργίας των αγορών, το αποτέλεσμα δεν είναι η κοινωνική δικαιοσύνη, αλλά η οικονομική... αυτοχειρία. Η πρόταση αυτή αποδεικνύει ότι ένα συγκεκριμένο κομμάτι του πολιτικού συστήματος παραμένει εγκλωβισμένο σε ξεπερασμένες σοσιαλιστικές... φαντασιώσεις του προηγούμενου αιώνα, αδυνατώντας να κατανοήσει πώς κινείται το παγκόσμιο κεφάλαιο στον 21ο αιώνα.
Η άγνοια βασικών κανόνων και τα αμείλικτα ερωτήματα που δεν καταλαβαίνουν στην ΕΛ.Α.Σ.
Το πρώτο και πιο κραυγαλέο λάθος της εξαγγελίας Τσίπρα εντοπίζεται στην πλήρη σύγχυση μεταξύ λογιστικού πλούτου και ρευστότητας.
Οι συντάκτες αυτής της πρότασης φαίνεται να πιστεύουν ότι οι εύποροι πολίτες έχουν δισεκατομμύρια ευρώ... στοιβαγμένα σε τραπεζικούς λογαριασμούς, περιμένοντας την Εφορία να τα... μετρήσει και να τα φορολογήσει επιπλέον από τους φόρους που επιβάλλονται! Στην πραγματική οικονομία, ο υπερ-πλούτος είναι σχεδόν εξ ολοκλήρου τοποθετημένος σε επενδυτικά στοιχεία, δηλαδή μετοχές εισηγμένων και μη εταιρειών, κρατικά και εταιρικά ομόλογα, αμοιβαία κεφάλαια, venture capital, ακίνητα και καράβια. Η αξία αυτών των στοιχείων μεταβάλλεται καθημερινά στα διεθνή ταμπλό.
Εδώ τίθεται μια σειρά καίριων ερωτημάτων, τα οποία δεν περιμένουμε να απαντηθούν από τους εμπνευστές αυτής της "φούσκας".
Ειδικότερα:
- Πώς ακριβώς σκοπεύει ο Τσίπρας και οι οικονομολόγοι του, να αποτιμούν κάθε 31η Δεκεμβρίου την "καθαρή περιουσία" ενός επενδυτή;
- Αν οι αγορές γονατίσουν λόγω μιας διεθνούς κρίσης, το κράτος θα επιστρέψει φόρους και μάλιστα σε επιχειρηματικούς ομίλους που θα καταγράφουν απώλειες δισεκατομμυρίων σε πραγματικές τρέχουσες αξίες;
- Αρκεί το περιουσιολόγιο για να φορολογήσει όλον αυτόν τον... υπερ-πλούτο, όταν ήδη το κεφάλαιο πληρώνει φόρους με τον έναν ή τον άλλον τρόπο και έχει συμβιβαστεί με αυτήν την πραγματικότητα σε μια Ελλάδα όπου οι επιβαρύνσεις μειώνονται;
- Έχουν αναλογιστεί άραγε, το κύμα φυγής κεφαλαίων και περιουσιακών στοιχείων που θα μεταβιβάζονταν εκτός Ελλάδος;
- Έχουν αντιληφθεί στην ΕΛ.Α.Σ., πώς μεγάλοι επιχειρηματικοί όμιλοι και εξέχοντα φυσικά πρόσωπα του εγχώριου επιχειρείν έχουν προχωρήσει σε δωρεές και κοινωνικές δράσεις πολλών δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ τα τελευταία χρόνια;
Σας υπογράφουμε ότι ούτε καν έχουν μπει στον... κόπο να επεξεργαστούν τα δεδομένα και να δώσουν πειστικές απαντήσεις που να ανταποκρίνονται στη σύγχρονη οικονομική πραγματικότητα. Ό,τι θα εισέπρατταν οι "φωστήρες" της ΕΛ.Α.Σ. από την "πατριωτική εισφορά" θα το έχαναν λόγω περιορισμένων επενδύσεων, χαμένων θέσεων εργασίας, φόρων εισοδήματος και κερδών, δωρεές κλπ. Η παντελής έλλειψη κατανόησης του τρόπου με τον οποίο λειτουργούν τα σύγχρονα χρηματοοικονομικά εργαλεία μετατρέπει την εξαγγελία σε ένα νομικό και επιχειρηματικό χάος, το οποίο εν τέλει θα καταστεί ανεφάρμοστο από την επόμενη κιόλας ημέρα. Ή, αν εφαρμοστεί, τότε θα αρχίσουν τα... όργανα!
Τι συμβαίνει όταν η Αριστερά αγνοεί τους κανόνες της αγοράς
Η αριστερή οικονομική σκέψη στην Ελλάδα είναι ότι αντιμετωπίζει τις αγορές σαν έναν "αιχμάλωτο" οργανισμό που μπορεί να εκβιάζεται επ' αόριστον.
Στα κόμματα της Αριστεράς υπάρχει η αυταπάτη ότι αν ψηφιστεί ένας νόμος, τότε αυτός θα "σκεπάσει" τους κανόνες των αγορών και όλα καλά! Το μεγαλύτερο πρόβλημα με τέτοιους νόμους, είναι ότι το κεφάλαιο έχει τον νόμιμο τρόπο να τους αποφύγει, αρνούμενο την... υποταγή στο βωμό της "ταξικής δικαιοσύνης". Οι αγορές δεν λειτουργούν με συναισθήματα ούτε με ιδεολογικές εμμονές, αλλά με βάση το ρίσκο και την απόδοση. Οι επιχειρήσεις λογοδοτούν σε χιλιάδες επενδυτές και εμμέσως σε εκατομμύρια πολίτες. Αυτόν τον θεμελιώδη κανόνα, δεν μπορούν καν να τον λάβουν υπόψιν τους όσοι δεν μιλάνε για την παραγωγή πλούτου. Γιατί, πολύ απλά, τους ενδιαφέρει να βάλουν πιο βαθιά το χέρι σε όσους παράγουν, λόγω ιδεολογικών εμμονών και κομπλεξισμού. Η ισορροπία μεταξύ προσέλκυσης επενδύσεων και προσεκτικής φορολόγησης είναι μια άσκηση απλή, η οποία θέλει τρόπο.
Η επιβολή ενός οριζόντιου φόρου 1% επί της περιουσίας και όχι επί των πραγματοποιηθέντων κερδών, αποτελεί μια ευθεία επίθεση στα κίνητρα για επένδυση και αποταμίευση. Όταν το κράτος τιμωρεί την επιτυχία και τη συσσώρευση κεφαλαίου, τότε στέλνει ένα ξεκάθαρο μήνυμα: "Μην επενδύετε εδώ, γιατί θα σας πάρουμε τα υπάρχοντα σας". Η ισοπέδωση κάθε οικονομικού αξιώματος για χάρη των εσωκομματικών ισορροπιών και των ψηφοθηρικών κραυγών είναι η συνταγή που οδήγησε τη χώρα στη χρεοκοπία, και είναι σοκαριστικό το πόσο γρήγορα κάποιοι ξεχνούν τα μαθήματα του παρελθόντος...
Οικονομικό φιάσκο
Αν αφήσουμε στην άκρη τις θεωρίες και δούμε τους αριθμούς, η "φούσκα"... σκάει με πάταγο!
Οι υποσχέσεις ότι αυτός ο φόρος θα χρηματοδοτήσει το κοινωνικό κράτος, την υγεία και την παιδεία είναι ένα τεράστιο ψέμα. Στην πράξη, τα έσοδα θα είναι αστεία, αν όχι μηδενικά. Γιατί θα συμβεί αυτό; Διότι οι πραγματικά πλούσιοι έχουν ήδη τη δυνατότητα να καταστήσουν την περιουσία τους νομικά απρόσιτη για τους εγχώριους ελεγκτικούς μηχανισμούς. Πριν προλάβει να "στεγνώσει" το... μελάνι από την ψήφιση του νόμου, περιουσιακά στοιχεία θα έχουν κάνει "φτερά" μέσω των "εργαλείων" που παρέχουν οι νόμοι.
Για παράδειγμα, υπάρχουν οι εταιρείες Holding, όπου η περιουσία παύει να ανήκει στο φυσικό πρόσωπο και μεταβιβάζεται σε εταιρικά σχήματα του εξωτερικού. Μια άλλη... διέξοδος είναι τα ιδρύματα, που αποτελούν νομικές οντότητες, οι οποίες σε χώρες με ευνοϊκό καθεστώς καθιστούν τον τελικό δικαιούχο ανώνυμο. "Κερασάκι στην τούρτα" αποτελεί η μεταφορά η μεταφορά φορολογικής κατοικίας και έδρας, όπου μια απλή... πτήση προς χώρες που προσφέρουν καθεστώς Non-Dom αρκεί για να βγει κάποιος οριστικά εκτός του ελληνικού φορολογικού συστήματος.
Τα παραπάνω, είτε δεν απασχόλησαν καν το επιτελείο Τσίπρα, είτε τα γνωρίζουν και απλά ψάχνουν για "θύματα"! Θέλουν να δελεάσουν το αριστερό ακροατήριο σε μια μάχη μέχρις... εσχάτων με το ΠΑΣΟΚ, για την κατάκτηση της δεύτερης θέσης, η οποία σε μια αξιωματική αντιπολίτευση μπορεί να ισοδυναμεί με "μπόνους εξουσίας". Εν τέλει, ένας τέτοιος φόρος θα περιοριζόταν στο... κυνήγι κάποιων εύπορων συνταξιούχων με μεσαία και μεγάλη ακίνητη περιουσία, την οποία δεν μπορούν να... μετακινήσουν, ενώ ο "υπερ-πλούτος" ουσιαστικά θα έμενε ανέγγιχτος.
Ποιο θα είναι το βαρύ τίμημα για τη χώρα
Το πιο επικίνδυνο κομμάτι αυτής της ανεύθυνης ρητορικής δεν είναι η εισπρακτική της αποτυχία, αλλά η τεράστια ζημιά που θα προκαλούσε στην αξιοπιστία της χώρας.
Η Ελλάδα πάλεψε πάνω από μια δεκαετία για να αποτινάξει τη... ρετσινιά της απρόβλεπτης, και εχθρικής χώρας προς το επιχειρείν, ανακτώντας την επενδυτική βαθμίδα. Όταν ένας πρώην πρωθυπουργός και αρχηγός κόμματος προτείνει αυθαίρετες και... τιμωρητικές φορολογίες, τότε χτυπάει καμπανάκι κινδύνου στις διεθνείς αγορές. Οι ξένοι θεσμικοί επενδυτές, τα μεγάλα funds και οι επιχειρηματίες που θα είχαν σχεδιάσει να φέρουν τα κεφάλαια τους στην Ελλάδα, θα έβλεπαν μπροστά τους ένα τεράστιο ρίσκο, το οποίο φυσικά, θα απέφευγαν να "αγοράσουν". Ακόμη και αν το μέτρο δεν έχει μόνιμο χαρακτήρα, η ζημιά γίνεται σε μία... μέρα!
Η σταθερότητα του φορολογικού συστήματος είναι ο πρώτος παράγοντας για την προσέλκυση σοβαρών επενδύσεων. Τέτοιες εξαγγελίες θυμίζουν τριτοκοσμικές οικονομίες και ακυρώνουν κάθε προσπάθεια να εμφανιστεί η Ελλάδα ως ένας σύγχρονος, ευρωπαϊκός επενδυτικός προορισμός. Και σκεφτείτε, τι έχει γίνει τα τελευταία 7 χρόνια, προκειμένου να έρθουν επενδύσεις στη χώρα, αλλά και πόσο μειώθηκε ο δείκτης της ανεργίας. Αυτά τα δύο μεγέθη είναι αρκετά για να αποτυπώσουν την αλήθεια.
Ξεπερασμένος και... ξεπεσμένος λαϊκισμός
Η πρόταση για το 1% δεν είναι τίποτα άλλο παρά η ανακύκλωση των ίδιων αποτυχημένων συνταγών που έχουν απορριφθεί από ολόκληρο τον αναπτυγμένο κόσμο.
Ακόμα και χώρες της Ευρώπης με βαθιά σοσιαλδημοκρατική παράδοση, όπως η Γαλλία και η Σουηδία, κατήργησαν τους φόρους περιουσίας επειδή συνειδητοποίησαν ότι το μόνο που κατάφερναν ήταν να διώχνουν τους δημιουργούς πλούτου και τις θέσεις εργασίας. Η επιμονή σε τέτοιες ιδεοληψίες δείχνει μια επικίνδυνη αποκοπή από την παγκόσμια πραγματικότητα. Το να "βαφτίζεται" ως "πατριωτική εισφορά" ένας φόρος που αποτελεί μακροοικονομική "βόμβα", αποτελεί μεγίστη κοροϊδία απέναντι στους πολίτες.
Η Ελλάδα δεν χρειάζεται άλλα επικοινωνιακά πυροτεχνήματα που διώχνουν τις επενδύσεις. Χρειάζεται σοβαρότητα, σταθερότητα και βαθιά κατανόηση του πώς λειτουργεί ο σύγχρονος κόσμος. Οτιδήποτε άλλο είναι απλώς μια "φούσκα", έτοιμη να σκάσει στα χέρια όσων την υποστηρίζουν. Η παρουσία Τσίπρα στην πολιτική σκηνή της χώρας έχει συνδεθεί με ψέματα και παταγώδεις αποτυχίες. Όσοι θέλουν να επιστρέψουμε σε αυτές τις περιόδους, ας είναι έτοιμοι να πληρώσουν το τίμημα, γιατί μετά την απομάκρυνση από την... κάλπη, ουδέν λάθος αναγνωρίζεται!