Τη διεξαγωγή τριμερούς συνάντησης μεταξύ Ουκρανίας, Ρωσίας και Ηνωμένων Πολιτειών έως το τέλος Οκτωβρίου προτείνει η Ουάσινγκτον, σύμφωνα με όσα αποκάλυψε ο Ουκρανός πρόεδρος, Βολοντίμιρ Ζελένσκι.
Μιλώντας σε κοινή συνέντευξη Τύπου με τον Γερμανό καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς στο Κίεβο, ο Ζελένσκι ανέφερε ότι η αμερικανική πλευρά βρίσκεται σε επαφή τόσο με την Ουκρανία όσο και με τη Ρωσία, επιχειρώντας να ανοίξει έναν νέο δίαυλο απευθείας διαπραγματεύσεων.
Θετική απάντηση από το Κίεβο
Ο Ζελένσκι ξεκαθάρισε ότι το Κίεβο αντιμετωπίζει θετικά την αμερικανική πρόταση και είναι έτοιμο να συμμετάσχει στις συνομιλίες πριν από το τέλος του μήνα.
Όπως σημείωσε, η ουκρανική πλευρά είναι ανοιχτή ως προς τον τόπο διεξαγωγής της συνάντησης, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, εφόσον αυτή είναι η επιλογή της Ουάσινγκτον.
«Είμαστε ανοιχτοί στα Εμιράτα ή σε οποιαδήποτε άλλη χώρα προτείνει η αμερικανική πλευρά», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Το επόμενο βήμα βρίσκεται πλέον στην πλευρά της Μόσχας, καθώς, σύμφωνα με τον Ζελένσκι, οι ΗΠΑ έχουν ήδη διαβιβάσει ή πρόκειται να διαβιβάσουν αντίστοιχη πρόταση στη ρωσική ηγεσία.
«Γνωρίζω ότι θα το προτείνουν και στη ρωσική πλευρά ή ότι το έχουν ήδη προτείνει. Δεν γνωρίζω ακριβώς τη σειρά των ενεργειών και θα περιμένουμε την απάντηση. Εμείς ανταποκρινόμαστε θετικά στις διαπραγματεύσεις», πρόσθεσε.
Στο τραπέζι ξανά οι τριμερείς συνομιλίες
Η νέα αμερικανική πρωτοβουλία έρχεται μετά τη συνάντηση του Ζελένσκι με τον Ντόναλντ Τραμπ στις 22 Σεπτεμβρίου, στο περιθώριο της 81ης Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη.
Κατά τη συνάντηση, ο Αμερικανός πρόεδρος είχε αναφερθεί στην προοπτική επίτευξης συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου Ρωσίας – Ουκρανίας, ενώ ο Ζελένσκι είχε δηλώσει ότι παραμένει έτοιμος να συναντηθεί με τον Βλαντίμιρ Πούτιν.
Τρεις ημέρες αργότερα, στις 25 Σεπτεμβρίου, ο Ουκρανός πρόεδρος είχε γνωστοποιήσει ότι η Ουάσινγκτον είχε προτείνει νέο γύρο τριμερών συνομιλιών Ουκρανίας – ΗΠΑ – Ρωσίας, με πιθανό τόπο διεξαγωγής τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Αντικείμενο των επαφών θα είναι οι όροι και οι προϋποθέσεις για την πορεία προς τον τερματισμό του πολέμου, χωρίς τότε να έχει οριστεί συγκεκριμένη ημερομηνία.
Το Κρεμλίνο είχε από την πλευρά του επιβεβαιώσει ότι βρίσκονταν σε εξέλιξη προετοιμασίες για συνομιλίες στο τριμερές σχήμα. Η νέα τοποθέτηση Ζελένσκι δείχνει ότι η Ουάσινγκτον επιδιώκει πλέον να πραγματοποιηθεί η συνάντηση έως το τέλος Οκτωβρίου, με το ενδιαφέρον να στρέφεται στην επίσημη απάντηση της Ρωσίας.
Διπλωματία υπό τους ήχους των εκρήξεων
Η προσπάθεια επανεκκίνησης των συνομιλιών εξελίσσεται σε πλήρη αντίθεση με την εικόνα στο πεδίο. Η επίσκεψη Μερτς στο Κίεβο πραγματοποιήθηκε την ώρα που η ουκρανική πρωτεύουσα δεχόταν νέες ρωσικές επιθέσεις.
Ρωσικό drone έπληξε γέφυρα της πόλης λίγο μετά την άφιξη του Γερμανού καγκελαρίου, ενώ η Μόσχα έχει εντείνει τις τελευταίες ημέρες τα πλήγματα εναντίον κρίσιμων υποδομών και των γεφυρών που συνδέουν τις δύο πλευρές του Κιέβου.
Ο Μερτς και ο Ζελένσκι επισκέφθηκαν το κτίριο της Ουκρανικής Ακαδημίας Επιστημών, το οποίο έχει υποστεί σοβαρές ζημιές από προηγούμενο ρωσικό πλήγμα.
Ο Γερμανός καγκελάριος κάλεσε τη Μόσχα να σταματήσει τις επιθέσεις κατά αμάχων και απευθύνθηκε προσωπικά στον Βλαντίμιρ Πούτιν ζητώντας τον τερματισμό του πολέμου, σημειώνοντας παράλληλα ότι η πλευρά του παραμένει διαθέσιμη για συνομιλίες.
Νέο πακέτο 1,35 δισ. ευρώ από τη Γερμανία
Η επίσκεψη Μερτς συνοδεύτηκε από μια νέα σημαντική οικονομική και στρατιωτική δέσμευση του Βερολίνου. Η Γερμανία ανακοίνωσε περίπου 1 δισ. ευρώ πρόσθετης στρατιωτικής βοήθειας και ακόμη 350 εκατ. ευρώ για την αποκατάσταση και ενίσχυση των ουκρανικών ενεργειακών υποδομών, ενόψει ενός ακόμη δύσκολου χειμώνα.
Το στρατιωτικό σκέλος περιλαμβάνει μεταξύ άλλων μέσα αεράμυνας, drones, δυνατότητες πλήγματος μεγάλου βεληνεκούς και δορυφορικές τεχνολογίες. Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στην αντιμετώπιση των νέων ταχύτατων drones που χρησιμοποιεί η Ρωσία εναντίον ουκρανικών στόχων.
Παράλληλα, Βερολίνο και Κίεβο προωθούν τη συνεργασία των αμυντικών βιομηχανιών τους. Στην ουκρανική πρωτεύουσα υπεγράφησαν 15 συμφωνίες και έγγραφα συνεργασίας συνολικής αξίας άνω των 8,5 δισ. ευρώ, με επίκεντρο την ασφάλεια, την παραγωγή αμυντικού υλικού και την αντιμετώπιση των drones.
Drones και όπλα άνω των 1.000 χιλιομέτρων
Ο Μερτς ταξίδεψε στο Κίεβο μαζί με τη Γερμανίδα υπουργό Οικονομίας Κατερίνα Ράιχε και στελέχη μεγάλων γερμανικών εταιρειών του ενεργειακού και αμυντικού τομέα.
Κεντρικό σημείο της συνεργασίας αποτελεί η κοινή παραγωγή διαφορετικών τύπων drones και κυρίως συστημάτων αναχαίτισης των ταχύτατων ρωσικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών. Στο πλαίσιο της διμερούς συνεργασίας προβλέπεται επίσης ανάπτυξη και παραγωγή οπλικών συστημάτων με βεληνεκές άνω των 1.000 χιλιομέτρων.
Η εξέλιξη αυτή δείχνει ότι, ακόμη και την ώρα που η Ουάσινγκτον αναζητεί ένα νέο διπλωματικό παράθυρο, η Ουκρανία και οι Ευρωπαίοι σύμμαχοί της προετοιμάζονται για το ενδεχόμενο συνέχισης ενός πολέμου μεγάλης διάρκειας.
Η Μόσχα δηλώνει ότι τα πλήγματα θα συνεχιστούν
Από την πλευρά της, η Ρωσία δεν δίνει προς το παρόν ενδείξεις στρατιωτικής αποκλιμάκωσης. Το ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών ανακοίνωσε ότι οι ρωσικές δυνάμεις θα συνεχίσουν να πλήττουν συστηματικά στόχους στην Ουκρανία, παρουσιάζοντας τις επιχειρήσεις ως αντίποινα για ουκρανικές επιθέσεις εντός ρωσικού εδάφους.
Το Κίεβο απαντά με τη δική του στρατηγική κλιμάκωσης. Ο Ζελένσκι δήλωσε στο Reuters ότι οι ουκρανικές δυνάμεις σκοπεύουν να εντείνουν τα πλήγματα κατά ρωσικών πετρελαϊκών διυλιστηρίων, υποστηρίζοντας ότι η Μόσχα ακολουθεί μια νέα στρατηγική εντατικοποίησης των επιθέσεων σε πολιτικές υποδομές της Ουκρανίας.
Έτσι, οι δύο παράλληλες πραγματικότητες του πολέμου γίνονται ακόμη πιο εμφανείς: από τη μία πλευρά, οι ΗΠΑ επιχειρούν να δημιουργήσουν έναν νέο δίαυλο διαπραγματεύσεων· από την άλλη, Ρωσία και Ουκρανία προετοιμάζονται για περαιτέρω κλιμάκωση των πληγμάτων σε βάθος.
Η δύσκολη εξίσωση μέχρι τα τέλη Οκτωβρίου
Η προτεινόμενη τριμερής δεν σημαίνει ότι βρίσκεται κοντά μια συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου. Οι προηγούμενες προσπάθειες δεν οδήγησαν σε ουσιαστική σύγκλιση, ενώ παραμένουν μεγάλες διαφορές ανάμεσα στις δύο πλευρές για τους όρους οποιασδήποτε διευθέτησης.
Ωστόσο, εφόσον η Μόσχα αποδεχθεί την αμερικανική πρόταση, θα πρόκειται για μια νέα προσπάθεια να δημιουργηθεί απευθείας τριμερής δίαυλος ΗΠΑ–Ρωσίας–Ουκρανίας σε μια περίοδο κατά την οποία η στρατιωτική σύγκρουση κλιμακώνεται και ο χειμώνας πλησιάζει.
Το παράδοξο αποτυπώθηκε με τον πιο χαρακτηριστικό τρόπο στο Κίεβο: την ίδια ημέρα που ο Ζελένσκι ανακοίνωνε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες επιχειρούν να φέρουν ξανά τις αντιμαχόμενες πλευρές στο τραπέζι, οι σειρήνες ηχούσαν στην ουκρανική πρωτεύουσα και η Γερμανία ανακοίνωνε νέα στρατιωτική βοήθεια δισεκατομμυρίων και βαθύτερη αμυντική συνεργασία με την Ουκρανία.