Η διπλή δοκιμασία της ευρωπαϊκής οικονομίας – Οι πόλεμοι και κλιματική κρίση

Δραστικά μέτρα αναγκάζεται να λάβει η Ευρώπη λόγω των ακραίων θερμοκρασιών. Οι διαδοχικοί καύσωνες επιβαρύνουν μια οικονομία που ήδη πιέζεται από τους αμερικανικούς δασμούς, τον κινεζικό ανταγωνισμό και το υψηλότερο ενεργειακό κόστος λόγω του πολέμου στο Ιράν.

Στη Ρουμανία, η κρατική Nuclearelectrica άρχισε να αποσυνδέει από το δίκτυο τον μοναδικό αντιδραστήρα που βρίσκεται σε λειτουργία, εξαιτίας των ιστορικά χαμηλών επιπέδων του Δούναβη, τα νερά του οποίου είναι απαραίτητα για την ψύξη του εξοπλισμού. 

Η Ρουμανία έχει κηρύξει κατάσταση ενεργειακής έκτακτης ανάγκης για τον Αύγουστο και έχει ζητήσει από επιχειρήσεις και νοικοκυριά να μειώσουν εθελοντικά την κατανάλωση.

Όπως αναφέρει σε ανάλυσή του το CNN, Ουγγαρία και Γαλλία έχουν περιορίσει την παραγωγή πυρηνικής ενέργειας λόγω της χαμηλής στάθμης των ποταμών και των υψηλών θερμοκρασιών. Παράλληλα, η ξηρασία τροφοδοτεί καταστροφικές πυρκαγιές και μειώνει τις αγροτικές αποδόσεις.

Σύμφωνα με την Triodos Bank, το φετινό καλοκαίρι θα μπορούσε να κοστίσει στην ευρωπαϊκή οικονομία 180 δισεκατομμύρια ευρώ, περίπου 1% του ΑΕΠ, ποσό σχεδόν ίσο με ολόκληρη την αναμενόμενη ανάπτυξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η μεγαλύτερη επίπτωση αναμένεται από τη μείωση της παραγωγικότητας της εργασίας, μαζί με διαταραχές στη γεωργία, την ενέργεια και τις μεταφορές.

Η Ευρώπη αντιμετωπίζει ήδη το πέμπτο κύμα καύσωνα της χρονιάς, ενώ τμήματα της Βρετανίας, της Γαλλίας, της Ισπανίας και της Ιταλίας βρίσκονται υπό προειδοποιήσεις ακραίας ζέστης. Στο Παρίσι, ακόμη και ο Πύργος του Άιφελ και το Λούβρο έκλεισαν νωρίτερα ορισμένες ημέρες.

Από εκεί και πέρα, αυξάνονται οι ανησυχίες για τον χειμώνα. Τα αποθέματα φυσικού αερίου στην Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκονται στο 59%, χαμηλότερα από τον συνηθισμένο μέσο όρο για την εποχή, ενώ τα Στενά του Ορμούζ παραμένει ουσιαστικά κλειστό, περιορίζοντας περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς LNG.

Στη Γερμανία, η ιστορικά χαμηλή στάθμη του Ρήνου απειλεί τις μεταφορές βιομηχανικών προϊόντων και πρώτων υλών. Η ING εκτιμά ότι αυτό θα μπορούσε να αφαιρέσει 0,3 ποσοστιαίες μονάδες από την ανάπτυξη της χώρας.

Παρότι αναλυτές δεν αναμένουν κρίση αντίστοιχη του 2022, οι τιμές παραμένουν υψηλές, με το ευρωπαϊκό φυσικό αέριο να κλείνει στα 61 ευρώ ανά μεγαβατώρα, έναντι 32 ευρώ την ίδια ημέρα πέρυσι.

Ξηρασία και καύσωνας δοκιμάζουν το ευρωπαϊκό ενεργειακό σύστημα

Οι υψηλές θερμοκρασίες, που σε αρκετές περιοχές της Νότιας και Κεντρικής Ευρώπης ξεπερνούν τους 40 βαθμούς Κελσίου, σε συνδυασμό με τα χαμηλά αποθέματα νερού, επηρεάζουν σχεδόν κάθε κρίκο της ενεργειακής αλυσίδας.

Από τη μία πλευρά αυξάνεται η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας λόγω της εκτεταμένης χρήσης κλιματιστικών. Από την άλλη, περιορίζεται η δυνατότητα παραγωγής ηλεκτρισμού και καυσίμων, καθώς οι μονάδες ηλεκτροπαραγωγής και τα διυλιστήρια δυσκολεύονται να λειτουργήσουν με τη συνήθη αποδοτικότητά τους.

Οι αναλυτές επισημαίνουν ότι η κλιματική μεταβλητότητα εξελίσσεται πλέον σε διαρθρωτικό παράγοντα κινδύνου για τις ενεργειακές αγορές, καθώς τα ακραία καιρικά φαινόμενα επαναλαμβάνονται με μεγαλύτερη συχνότητα και ένταση.

Τα διυλιστήρια στα όρια των δυνατοτήτων τους

Ιδιαίτερα εκτεθειμένη εμφανίζεται η ευρωπαϊκή βιομηχανία διύλισης. Μεγάλο μέρος των εγκαταστάσεων κατασκευάστηκε πριν από αρκετές δεκαετίες, όταν οι τόσο υψηλές θερμοκρασίες αποτελούσαν σπάνιο φαινόμενο.

Τα διυλιστήρια βασίζονται σε πολύπλοκα συστήματα ψύξης για την ασφαλή λειτουργία τους. Όταν όμως η θερμοκρασία του αέρα αυξάνεται σημαντικά, η αποτελεσματικότητα των αερόψυκτων συστημάτων μειώνεται, ενώ η περιορισμένη διαθεσιμότητα νερού λόγω ξηρασίας δυσκολεύει ακόμη περισσότερο τη λειτουργία των υδρόψυκτων εγκαταστάσεων.

Παράλληλα, οι περιβαλλοντικοί κανόνες περιορίζουν την απόρριψη θερμού νερού στα ποτάμια, γεγονός που αναγκάζει ορισμένες μονάδες να περιορίζουν την παραγωγή τους ακριβώς σε περίοδο αυξημένης ζήτησης καυσίμων.

Ο Δούναβης περιορίζει την πυρηνική παραγωγή

Από τις σημαντικότερες επιπτώσεις καταγράφονται στον πυρηνικό τομέα της Κεντρικής Ευρώπης.

Η χαμηλή στάθμη του Δούναβη και η άνοδος της θερμοκρασίας των υδάτων δυσχεραίνουν την ψύξη των αντιδραστήρων, οδηγώντας σε περιορισμό ή και προσωρινή διακοπή λειτουργίας μονάδων.

Στην Ουγγαρία, ο πυρηνικός σταθμός του Πακς, που καλύπτει περίπου το ήμισυ της εγχώριας ηλεκτροπαραγωγής, περιόρισε δραστικά την ισχύ του, ενώ αντίστοιχα προβλήματα αντιμετωπίζει και ο σταθμός Cernavodă στη Ρουμανία. Οι εξελίξεις αυτές αφαιρούν από το περιφερειακό σύστημα περισσότερα από 4 GW διαθέσιμης ισχύος, δημιουργώντας σημαντικό έλλειμμα ηλεκτροπαραγωγής.

Η κατάσταση είναι τόσο σοβαρή ώστε οι ρουμανικές αρχές προχώρησαν ακόμη και σε παρεμβάσεις στον Δούναβη για την ενίσχυση της ροής νερού προς τις εγκαταστάσεις ψύξης του πυρηνικού σταθμού.

Μειωμένη και η υδροηλεκτρική παραγωγή

Την ίδια στιγμή, περιορίζεται αισθητά και η παραγωγή από υδροηλεκτρικούς σταθμούς.

Οι χαμηλές εισροές στους ταμιευτήρες των Άλπεων επηρεάζουν την παραγωγή σε χώρες όπως η Αυστρία, η Ελβετία, η Γαλλία και η βόρεια Ιταλία, ενώ ακόμη μεγαλύτερες είναι οι ανησυχίες στη Νορβηγία, όπου η υδροηλεκτρική ενέργεια αποτελεί τη βασική πηγή ηλεκτροπαραγωγής.

Η μειωμένη διαθεσιμότητα υδροηλεκτρικής παραγωγής αναγκάζει πολλές χώρες να στρέφονται περισσότερο στο φυσικό αέριο ή στις εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας, αυξάνοντας περαιτέρω τον ανταγωνισμό για διαθέσιμες ποσότητες ηλεκτρισμού στην περιφέρεια.

Προβλήματα στις μεταφορές καυσίμων

Η ξηρασία δημιουργεί εμπόδια και στις εφοδιαστικές αλυσίδες. Οι χαμηλές στάθμες σε ποταμούς όπως ο Ρήνος και ο Δούναβης περιορίζουν τη δυνατότητα μεταφοράς αργού πετρελαίου, καυσίμων και άλλων πρώτων υλών με ποτάμιες φορτηγίδες, αυξάνοντας το μεταφορικό κόστος και επιβαρύνοντας ακόμη περισσότερο την αγορά.

Ακολουθήστε το Lykavitos.gr στο Google News
και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις