Ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε τη δραστική κλιμάκωση της οικονομικής πίεσης στο Ιράν, σχεδόν έξι μήνες μετά την έναρξη του πολέμου με τους αμερικανοϊσραηλινούς βομβαρδισμούς της 28ης Φεβρουαρίου. Η νέα στρατηγική της Ουάσιγκτον στρέφεται όχι μόνο εναντίον της ίδιας της Τεχεράνης αλλά και κρατών, επιχειρήσεων και χρηματοπιστωτικών φορέων που θα τη βοηθήσουν να παρακάμψει τις κυρώσεις.
«Η πιο συντριπτική οικονομική επιχείρηση»
«Ανακοινώνω την πιο συντριπτική οικονομική επιχείρηση που έχει γίνει ποτέ εναντίον οποιασδήποτε χώρας», ανέφερε ο Αμερικανός πρόεδρος μέσω Truth Social, κάνοντας λόγο για «οικονομικό πόλεμο και απομόνωση σε πρωτοφανή κλίμακα».
Ο Τραμπ προειδοποίησε ότι «οποιαδήποτε χώρα» επιτρέψει σε χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, επιχειρήσεις, αεροδρόμια ή κυβερνητικούς φορείς να προσφέρουν «οποιοδήποτε είδος σωσίβιου» στο Ιράν θα αντιμετωπίσει «τρομερές οικονομικές συνέπειες».
Στο στόχαστρο έβαλε συγκεκριμένα το λαθρεμπόριο πετρελαίου, τις γραμμές ανταλλαγής νομισμάτων, τις μεταφορές μετρητών, τα ανταλλακτήρια συναλλάγματος, τα νηολόγια πλοίων και τις εταιρείες-βιτρίνες. «Όλα αυτά πρέπει να σταματήσουν τώρα», ανέφερε.
Δεν διευκρίνισε, ωστόσο, ποια ακριβώς μέτρα θα επιβληθούν ούτε ποιες χώρες θεωρεί ότι βοηθούν την Τεχεράνη. Η απειλή θα μπορούσε να αφορά ακόμη και κράτη που διατηρούν στενές σχέσεις με την Ουάσιγκτον και έχουν μεσολαβήσει στις προσπάθειες για τερματισμό του πολέμου.
Ο Αμερικανός πρόεδρος κατηγόρησε παράλληλα το Ιράν ότι δεν εκμεταλλεύθηκε την ευκαιρία που του προσφέρθηκε για συμφωνία και επανέλαβε ότι δεν θα του επιτραπεί «ποτέ» να αποκτήσει πυρηνικό όπλο.
Η Κίνα και το μεγάλο στοίχημα της Ουάσιγκτον
Κρίσιμο ερώτημα για την αποτελεσματικότητα της νέας εκστρατείας αποτελεί η στάση της Κίνας. Σύμφωνα με στοιχεία της Kpler για το 2025, το Πεκίνο αγοράζει περισσότερο από το 80% του ιρανικού πετρελαίου που μεταφέρεται διά θαλάσσης.
Η επιβολή δευτερογενών κυρώσεων σε κινεζικούς φορείς ενέχει, όμως, σημαντικούς κινδύνους για την Ουάσιγκτον, καθώς η Κίνα αποτελεί μεγάλο εξαγωγέα προς τις ΗΠΑ και σημαντικό προμηθευτή κρίσιμων πρώτων υλών, συμπεριλαμβανομένων των σπάνιων γαιών.
Ο Μπομπ ΜακΝάλι, πρόεδρος της Rapidan Energy Group, εκτίμησε μιλώντας στο CNBC ότι η πραγματική ισχύς της αμερικανικής πίεσης θα κριθεί στις οικονομικές, εμπορικές και εφοδιαστικές σχέσεις Κίνας και Ιράν. Κατά τον ίδιο, οι αγορές πετρελαίου δύσκολα θα αντιδράσουν έντονα μόνο στις νέες απειλές κυρώσεων, εκτός εάν η Τεχεράνη απαντήσει με νέα στρατιωτική κλιμάκωση.
Τα ΗΑΕ διακόπτουν τις συναλλαγές με το Ιράν
Η ανακοίνωση Τραμπ ακολούθησε την απόφαση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων να αναστείλουν μέχρι νεοτέρας όλες τις εμπορικές δραστηριότητες και χρηματοοικονομικές συναλλαγές με το Ιράν.
Η κίνηση έγινε μετά την ανακοίνωση του υπουργείου Άμυνας των ΗΑΕ ότι εντοπίστηκαν δύο βαλλιστικοί πύραυλοι που είχαν εκτοξευθεί από το Ιράν και κατέπεσαν στη θάλασσα, με στόχο, σύμφωνα με το Άμπου Ντάμπι, τη διεθνή ναυσιπλοΐα. Η Τεχεράνη απέρριψε την κατηγορία ως αβάσιμη.
Η απόφαση μπορεί να έχει ιδιαίτερα σοβαρές οικονομικές συνέπειες. Πριν από τον πόλεμο, τα ΗΑΕ αποτελούσαν τον μεγαλύτερο προμηθευτή εισαγόμενων προϊόντων του Ιράν, καλύπτοντας πάνω από το 30% των συνολικών ιρανικών εισαγωγών το 2024, σύμφωνα με στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου.
Ο αναλυτής Αμπντουλχαλέκ Αμπντουλά σημείωσε ότι η τελευταία επίθεση θεωρήθηκε από τα Εμιράτα παραβίαση των υφιστάμενων συνεννοήσεων με την Τεχεράνη, οδηγώντας τα στην απόφαση να διακόψουν τις οικονομικές συναλλαγές.
Πίεση στην ιρανική οικονομία και στα Στενά του Ορμούζ
Το Ιράν βρίσκεται ήδη αντιμέτωπο με χιλιάδες αμερικανικές κυρώσεις, ενώ ο ναυτικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών στον Περσικό Κόλπο και στον Κόλπο του Ομάν έχει πλήξει τις εξαγωγές πετρελαίου και τις εισαγωγές προϊόντων.
Παράλληλα, η ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ παραμένει πολύ χαμηλότερα από τα προπολεμικά επίπεδα. Σύμφωνα με προκαταρκτικά στοιχεία της Lloyd's List Intelligence, την εβδομάδα που ολοκληρώθηκε στις 16 Αυγούστου καταγράφηκαν 73 διελεύσεις, έναντι 91 την προηγούμενη εβδομάδα.
Πριν από τον πόλεμο, από τα Στενά του Ορμούζ περνούσε περίπου το ένα πέμπτο του πετρελαίου που διακινείται παγκοσμίως. Οι επιθέσεις του Ιράν σε πλοία και ο αμερικανικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών εξακολουθούν να αποτρέπουν μεγάλο αριθμό ναυτιλιακών εταιρειών από τη χρήση της κρίσιμης θαλάσσιας οδού.
Ο Γκαλιμπάφ απορρίπτει τις αμερικανικές πιέσεις
Ο επικεφαλής της ιρανικής διαπραγματευτικής ομάδας, Μοχαμάντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ, επανέλαβε ότι το Ιράν δεν πρόκειται να ανοίξει τα Στενά του Ορμούζ όσο η αμερικανική κυβέρνηση δεν τηρεί τις δεσμεύσεις που, σύμφωνα με την Τεχεράνη, απορρέουν από το μνημόνιο κατανόησης του Ισλαμαμπάντ, το οποίο υπογράφηκε τον Ιούνιο.
Ο Γκαλιμπάφ κατηγόρησε την Ουάσινγκτον ότι επιχειρεί μέσω της αυξημένης πίεσης να εξασφαλίσει παραχωρήσεις που δεν περιλαμβάνονταν στην αρχική συμφωνία, ενώ χαρακτήρισε την αμερικανική κυβέρνηση ιδιαίτερα επικριτικά.
Κατά την επίσκεψή του στη Βαγδάτη, ο Ιρανός αξιωματούχος καταδίκασε επίσης τη «ξένη ανάμιξη» στην περιοχή, την ώρα που η Ουάσιγκτον πιέζει την ιρακινή κυβέρνηση να αφοπλίσει ισχυρές ένοπλες οργανώσεις που διατηρούν στενούς δεσμούς με την Τεχεράνη.
Σαμποτάζ στον αγωγό στο Nord Stream: Ουκρανός συνελήφθη στην Κροατία - Αναμένεται να εκδοθεί στη Γερμανία
Λαγκάρντ: «Η Ευρώπη δεν έχει την πολυτέλεια να χάσει την επανάσταση της Τεχνητής Νοημοσύνης»
Ακολουθήστε το Lykavitos.gr στο Google News
και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις