Το «πράσινο φως» σε μία συμφωνία που μπορεί να αλλάξει τις πυρηνικές ισορροπίες στη Μέση Ανατολή άναψε ο Ντόναλντ Τραμπ. Ο Αμερικανός Πρόεδρος ενέκρινε την ανάπτυξη ενός σαουδαραβικού προγράμματος πυρηνικής ενέργειας με τη συμμετοχή αμερικανικών εταιρειών.
Η συμφωνία, διάρκειας 30 ετών και εκτιμώμενης αξίας δεκάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων, προβλέπει ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα αναλάβουν κεντρικό ρόλο στην κατασκευή των πυρηνικών υποδομών του βασιλείου. Με τον τρόπο αυτό, η Ουάσιγκτον επιχειρεί να αποκλείσει από τη σαουδαραβική αγορά τη Ρωσία, την Κίνα και άλλους διεθνείς ανταγωνιστές.
Το πλέον αμφιλεγόμενο σημείο αφορά τη δυνατότητα κατασκευής μονάδας εμπλουτισμού ουρανίου εντός της Σαουδικής Αραβίας. Η σχετική απόφαση δεν θα ληφθεί άμεσα, αλλά θα προηγηθεί διετής κοινή μελέτη των δύο χωρών, η οποία θα εξετάσει εάν μια τέτοια εγκατάσταση είναι τεχνικά και οικονομικά αναγκαία.
Σε περίπτωση θετικής εισήγησης, η μονάδα θα κατασκευαστεί από αμερικανικές εταιρείες και θα λειτουργεί με ένα καθεστώς «μαύρου κουτιού», ώστε να μην αποκτήσει το Ριάντ πρόσβαση στην ευαίσθητη τεχνογνωσία του εμπλουτισμού.
Η αμερικανική πλευρά υποστηρίζει ότι με αυτό το μοντέλο θα μπορεί να ελέγχει τη χρήση του εμπλουτισμένου ουρανίου και να αποτρέπει την αξιοποίησή του για στρατιωτικούς σκοπούς.
Εάν, αντιθέτως, οι Ηνωμένες Πολιτείες κρίνουν ότι δεν πρέπει να προχωρήσει η διαδικασία, η Σαουδική Αραβία δεν θα μπορεί για μία δεκαετία να αναπτύξει αντίστοιχη δυνατότητα μόνη της ή σε συνεργασία με άλλη χώρα.
Η συμφωνία αναμένεται να υπογραφεί από τον υπουργό Ενέργειας Κρις Ράιτ των ΗΠΑ και τον Σαουδάραβα ομόλογό του, πρίγκιπα Αμπντουλαζίζ μπιν Σαλμάν. Στη συνέχεια θα υποβληθεί στο Κογκρέσο, όπου θεωρείται βέβαιο ότι θα προκαλέσει έντονες αντιδράσεις.
Οι υποστηρικτές και οι επικριτές της συμφωνίας
Παρά τις διαφωνίες, η ανατροπή της συμφωνίας θα είναι εξαιρετικά δύσκολη. Για να παρακαμφθεί ένα ενδεχόμενο προεδρικό βέτο θα απαιτηθεί πλειοψηφία δύο τρίτων τόσο στη Βουλή των Αντιπροσώπων όσο και στη Γερουσία.
Οι υποστηρικτές της συμφωνίας εκτιμούν ότι η αμερικανική συμμετοχή αποτελεί την ασφαλέστερη επιλογή, καθώς θα επιτρέψει στην Ουάσιγκτον να εποπτεύει το σαουδαραβικό πρόγραμμα και να περιορίσει τον κίνδυνο στρατιωτικής εκτροπής.
Παράλληλα, θεωρούν ότι η συμφωνία θα μπορούσε να αναζωογονήσει την αμερικανική πυρηνική βιομηχανία, να ενισχύσει τη στρατηγική σχέση ΗΠΑ – Σαουδικής Αραβίας και να εμποδίσει τη Μόσχα και το Πεκίνο να αποκτήσουν επιρροή σε έναν κρίσιμο ενεργειακό τομέα.
Μεγάλη ωφελημένη αναμένεται να είναι η Westinghouse Electric, η οποία διεκδικεί την κατασκευή αντιδραστήρων AP1000. Κάθε τέτοιος αντιδραστήρας μπορεί να παράγει περίπου 1.100 μεγαβάτ ηλεκτρικής ενέργειας, ποσότητα ικανή να καλύψει τις ανάγκες μιας μεσαίου μεγέθους πόλης ή ενός μεγάλου κέντρου δεδομένων Τεχνητής Νοημοσύνης.
Η Σαουδική Αραβία υποστηρίζει ότι το πυρηνικό πρόγραμμα έχει αποκλειστικά ειρηνικό χαρακτήρα και αποσκοπεί στη διαφοροποίηση του ενεργειακού της μείγματος. Η παραγωγή πυρηνικής ενέργειας θα μπορούσε να μειώσει την εγχώρια κατανάλωση πετρελαίου, επιτρέποντας στο βασίλειο να αυξήσει τις εξαγωγές και τα κρατικά του έσοδα.
Στον αντίποδα, οι επικριτές του deal φοβούνται ότι η σαουδαραβική επιλογή θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια αλυσιδωτή αντίδραση, ωθώντας χώρες όπως η Τουρκία, η Αίγυπτος και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα να επανεξετάσουν τη δική τους πυρηνική στρατηγική.
Επίσης, στο επίκεντρο βρίσκεται το ζήτημα των διεθνών επιθεωρήσεων. Το Ριάντ έχει απορρίψει το «Πρόσθετο Πρωτόκολλο» του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας, το οποίο προβλέπει αυστηρότερους και πιο διευρυμένους ελέγχους.
Η Κυβέρνηση Τραμπ υποστηρίζει ότι η διμερής συμφωνία θα διασφαλίζει επαρκή εποπτεία των εγκαταστάσεων που θα κατασκευαστούν με αμερικανική τεχνολογία. Οι επικριτές, όμως, προειδοποιούν ότι οι έλεγχοι ενδέχεται να μην επαρκούν για την παρακολούθηση πιθανών δραστηριοτήτων σε μη δηλωμένες εγκαταστάσεις.
Τραμπ σε Ιράν: «Για κάθε επίθεση σε πλοίο στο Ορμούζ θα καταστρέφουμε γέφυρα ή εργοστάσιο ηλεκτροπαραγωγής»
Pickaxe Mountain: Το υπόγειο πυρηνικό συγκρότημα του Ιράν που βρίσκεται στο στόχαστρο του Τραμπ
Ακολουθήστε το Lykavitos.gr στο Google News
και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
