Με έντονες αντιδράσεις και διπλωματικούς ελιγμούς ξεκίνησε η πρωτοβουλία του Ντόναλντ Τραμπ για τη σύσταση ενός «Συμβουλίου Ειρήνης», το οποίο φιλοδοξεί να διαδραματίσει κεντρικό ρόλο στη μεταπολεμική Γάζα.
Όπως αναφέρει το Bloomberg, η πρόταση αμφισβητείται από ευρωπαϊκές χώρες, επικρίνεται από το Ισραήλ και βρίσκει θερμή υποδοχή σε κύκλους προσκείμενους στο Κρεμλίνο, την ώρα που ο Αμερικανός πρόεδρος πιέζει για υπογραφή της ιδρυτικής χάρτας στο Νταβός.
Πρόσωπα που γνωρίζουν το θέμα τονίζουν ότι ο Τραμπ επιθυμεί η πλήρης ιδρυτική χάρτα και η εντολή του οργάνου να υπογραφούν στο Νταβός την Πέμπτη. Όμως, ορισμένες λεπτομέρειες του κειμένου έχουν προκαλέσει έντονο προβληματισμό στους προσκεκλημένους.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, ο Ντόναλντ Τραμπ επιθυμεί η τελετή υπογραφής του 20σέλιδου ειρηνευτικού σχεδίου για τη Γάζα να πραγματοποιηθεί την Πέμπτη στο Νταβός της Ελβετίας, στο περιθώριο του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ. Το σχέδιο αυτό, ωστόσο, έχει ήδη προκαλέσει αντιδράσεις, καθώς ορισμένες από τις προσκεκλημένες χώρες ζητούν επαναδιατύπωση βασικών όρων της συμφωνίας πριν από οποιαδήποτε υπογραφή.
Η επίσημη λίστα των προσκεκλημένων – βάσει πληροφοριών από πηγές με γνώση του θέματος – περιλαμβάνει 49 χώρες, καθώς και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Όπως διευκρινίζεται, δεν έχουν ακόμη όλες οι χώρες επιβεβαιώσει την παραλαβή της πρόσκλησης, ενώ η λίστα δεν θεωρείται οριστική.
Σύμφωνα με το Bloomberg, οι χώρες που έχουν λάβει πρόσκληση για συμμετοχή στο Συμβούλιο Ειρήνης για τη Γάζα είναι οι εξής: Αλβανία, Αργεντινή, Αυστραλία, Αυστρία, Μπαχρέιν, Λευκορωσία, Βραζιλία, Καναδάς, Κύπρος, Αίγυπτος, Φινλανδία, Γαλλία, Γερμανία, Ελλάδα, Ουγγαρία, Ινδία, Ινδονησία, Ιρλανδία, Ισραήλ, Ιταλία, Ιαπωνία, Ιορδανία, Καζακστάν, Μαρόκο, Ολλανδία, Νέα Ζηλανδία, Νορβηγία, Ομάν, Πακιστάν, Παραγουάη, Πολωνία, Πορτογαλία, Κατάρ, Ρουμανία, Ρωσία, Σαουδική Αραβία, Σιγκαπούρη, Σλοβενία, Νότια Κορέα, Ισπανία, Σουηδία, Ελβετία, Ταϊλάνδη, Τουρκία, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Ηνωμένο Βασίλειο, Ουκρανία, Ουζμπεκιστάν και Βιετνάμ.
Παράλληλα, έγινε γνωστό ότι και η Κίνα έχει λάβει πρόσκληση από την αμερικανική κυβέρνηση για συμμετοχή στο Συμβούλιο Ειρήνης που προωθεί η Ουάσινγκτον για τη Λωρίδα της Γάζας.
Ο Τραμπ απαιτεί από τα κράτη να καταβάλουν 1 δισ. δολάρια για μόνιμη συμμετοχή στο Συμβούλιο, όπως μετέδωσε το Bloomberg — όρος που επιβεβαιώθηκε αργότερα από τον Λευκό Οίκο. Η απαίτηση αιφνιδίασε πολλούς ηγέτες και προκάλεσε σύγχυση, σύμφωνα με πηγές.
Ποια θα είναι η μορφή του «Συμβουλίου Ειρήνης» του Τραμπ
Σημειώνεται ότι, ο Ντόναλντ Τραμπ θέλει να συστήσει ένα «Συμβούλιο Ειρήνης», το οποίο θα ελέγχεται από εκείνον, προκειμένου να επιλύει συγκρούσεις σε όλο τον κόσμο, ανταγωνιζόμενο τον ΟΗΕ, οι μόνιμες θέσεις στο οποίο θα κοστίζουν ένα δισεκατομμύριο ευρώ, σύμφωνα με το επίσημο έγγραφο που περιήλθε στην κατοχή του AFP.
Συγκεκριμένα, ο Λευκός Οίκος είχε ανακοινώσει στο πλαίσιο της συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου στη Λωρίδα της Γάζας τη σύσταση ενός Συμβουλίου Ειρήνης.
Από το Σαββατοκύριακο πολλές χώρες άρχισαν να ανακοινώνουν ότι έλαβαν πρόσκληση να συμμετέχουν σε αυτό το Συμβούλιο, μεταξύ των οποίων η Γερμανία, η Γαλλία και ο Καναδάς. Αλλά πέρα από τους παραδοσιακούς συμμάχους των ΗΠΑ, και άλλες χώρες, όπως η Ρωσία, έχουν λάβει σχετική πρόσκληση.
Το προσχέδιο της «χάρτας» του Συμβουλίου αποκαλύπτει όμως ότι αυτό επιδιώκει να έχει περισσότερες και ευρύτερες αρμοδιότητες και αποστολή πέραν της Γάζας και μοιάζει να προωθείται ως αντικαταστάτης του ΟΗΕ.
Ποια είναι η αποστολή του Συμβουλίου Ειρήνης;
«Το Συμβούλιο της Ειρήνης είναι ένας διεθνής οργανισμός που έχει στόχο την προώθηση της σταθερότητας, την αποκατάσταση της αξιόπιστης και νόμιμης διακυβέρνησης και την εγγύηση της διαρκούς ειρήνης σε όλες τις περιοχές που πλήττονται ή απειλούνται από συγκρούσεις», αναφέρεται στον πρόλογο του κειμένου που εστάλη στις χώρες οι οποίες έλαβαν πρόσκληση για να μετάσχουν στο Συμβούλιο.
Το κείμενο των οκτώ σελίδων επικρίνει εξαρχής «τις προσεγγίσεις και τους θεσμούς που πολύ συχνά έχουν αποτύχει», μια ξεκάθαρη αναφορά στον ΟΗΕ, και ζητεί να βρεθεί «το θάρρος» οι χώρες να απομακρυνθούν από αυτούς. Παράλληλα υπογραμμίζει «την ανάγκη για έναν πιο ευέλικτο και αποτελεσματικό διεθνή οργανισμό ειρήνης».
Ο πανίσχυρος Τραμπ πρώτος πρόεδρος του Συμβουλίου Ειρήνης
Παράλληλα, ο Τραμπ θα είναι «ο πρώτος πρόεδρος του Συμβουλίου Ειρήνης», οι εξουσίες του οποίου θα είναι ευρείες: μόνο εκείνος έχει την αρμοδιότητα να «προσκαλεί» άλλους αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων να ενταχθούν στο Συμβούλιο και μπορεί να ανακαλεί τη συμμετοχή τους, εκτός εάν υπάρξει βέτο το οποίο θα στηρίξει «η πλειοψηφία δύο τρίτων των κρατών-μελών».
Επίσης, η προεδρία του μοιάζει να είναι εφ’ όρου ζωής. Μπορεί να «ορίσει έναν διάδοχο» «ανά πάσα στιγμή» και δεν μπορεί να αντικατασταθεί παρά μόνο αν «παραιτηθεί αυτοβούλως» ή αν κριθεί «ανίκανος» από το σύνολο «του εκτελεστικού συμβουλίου» του οργανισμού, το οποίο συγκροτεί ο ίδιος.
Αν και οι αποφάσεις λαμβάνονται «από την πλειοψηφία των κρατών μελών», το κάθε ένα από τα οποία έχει «μία ψήφο», στη συνέχεια «υποβάλλονται στην έγκριση του προέδρου», κάτι που στην πράξη σημαίνει ότι ο Τραμπ διαθέτει δικαίωμα βέτο, ενώ έχει και τον έλεγχο της ημερήσιας διάταξης.
Τι πόσο πρέπει να καταβάλουν τα κράτη-μέλη για τη συμμετοχή τους;
«Κάθε κράτος-μέλος έχει θητεία μέγιστης διάρκειας τριών ετών από την έναρξη της ισχύος του παρόντος καταστατικού, η οποία μπορεί να ανανεωθεί από τον πρόεδρο.
Αυτή η τριετής θητεία δεν ισχύει για τα κράτη μέλη που θα καταβάλουν περισσότερο από ένα δισεκατομμύριο δολάρια μετρητά στο Συμβούλιο Ειρήνης κατά το πρώτο έτος από την έναρξη της ισχύος της Χάρτας», προσθέτει το κείμενο, χωρίς να δίνει άλλες διευκρινίσεις.
Ο Λευκός Οίκος δεν έχει δώσει στη δημοσιότητα τον κατάλογο με τις χώρες που έχουν προσκληθεί να συμμετέχουν στο Συμβούλιο Ειρήνης. Πολλές πρωτεύουσες ανακοίνωσαν ότι έχουν λάβει πρόσκληση, χωρίς ωστόσο όλες να διευκρινίζουν αν σκοπεύουν να την αποδεχθούν ή όχι.
Εξάλλου χθες ο Τραμπ επιβεβαίωσε ότι προσκάλεσε τον Ρώσο ομόλογό του Βλαντίμιρ Πούτιν.
Η Γαλλία «δεν μπορεί να δώσει συνέχεια» σε αυτό το στάδιο, δήλωσε χθες το βράδυ ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Ζαν-Νοέλ Μπαρό, ενώ η γερμανική κυβέρνηση εκτίμησε ότι πρέπει «να συντονιστεί» με τους εταίρους της.
Απαντώντας στην άρνηση του Παρισιού, ο Τραμπ απείλησε να επιβάλει δασμούς 200% στα γαλλικά κρασιά και τις σαμπάνιες.
Μεταξύ των άλλων χωρών που έχουν λάβει πρόσκληση είναι η Ελλάδα, η Ιταλία, η Ουγγαρία, η Αλβανία, η Αργεντινή, η Βραζιλία, η Παραγουάη, η Αίγυπτος, η Ιορδανία, η Σλοβενία, η Πολωνία, η Τουρκία, η Ινδία,
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν επίσης προσεκλήθη, αλλά δεν έχει απαντήσει, δήλωσε εκπρόσωπός της.
Ο βασιλιάς του Μαρόκου θα συμμετέχει στο Συμβούλιο Ειρήνης ως «ιδρυτικό μέλος».
Σύμφωνα με τη «χάρτα» του Συμβουλίου Ειρήνης, αυτή «θα τεθεί σε ισχύ» όταν την υπογράψουν «τρία κράτη».