Το μήνυμα ότι «η προάσπιση της κυριαρχίας των μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ ιδίως αυτών της πρώτης γραμμής όπως η Ελλάδα και η Λιθουανία είναι υπόθεση κοινή» έστειλε ο Κυριάκος Μητσοτάκης σε δηλώσεις του με τον Πρόεδρο της Λιθουανίας, Γκιτάνας Ναουσέντα, με τον οποίο συναντήθηκε νωρίτερα στο Μέγαρο Μαξίμου. «Η Λιθουανία γνωρίζει ότι η ελευθερία ποτέ δεν είναι δεδομένη γι' αυτό και επέλεξε τον δρόμο της Ευρώπης», τόνισε ο Πρωθυπουργός.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έστειλε μήνυμα και στην Τουρκία, χωρίς να την κατονομάζει, λέγοντας ότι «η συμμετοχή τρίτων σε προγράμματα της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας που στηρίζονται σε ευρωπαϊκούς πόρους δεν γίνεται να είναι χωρίς όρους. Για να ενταχθεί κανείς στο SAFE ή σε αντίστοιχες πρωτοβουλίες πρέπει να σέβεται τα συμφέροντα ασφάλειας των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης χωρίς αστερίσκους».
Παράλληλα ο Πρωθυπουργός τόνισε ότι «χρειαζόμαστε μια λελογισμένη ευρωπαϊκή ευελιξία στο να μπορούν οι κυβερνήσεις να στηρίξουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις αξιοποιώντας τον πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο. Γι’ αυτό και προ ημερών με επιστολή προς την πρόεδρο της ευρωπαϊκής επιστολής ζήτησα να διατυπωθεί μια άμεση και τολμηρή ευρωπαϊκή απάντηση. Πιστεύω ότι αν η πρότασή μου εισακουστεί θα αντιμετωπίσουμε ένα κοινό πρόβλημα με μία και έγκαιρη αντίδραση».
Όπως τόνισε ο Έλληνας Πρωθυπουργός «αποστολή μας είναι να διαφυλάξουμε την ένωση της ελευθερίας και της ευημερίας ενισχύοντας την άμυνα και την ανθεκτικότητά της».
Κάνοντας, δε, ειδική αναφορά στο μεταναστευτικό είπε «πρέπει να προστατεύσουμε τα σύνορά μας» ενώ παράλληλα εξέφρασε την ικανοποίηση για το ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δια της τοποθέτησης της Ούρσουλας φον ντερ Λαίεν στηρίζει την πρόταση της Ελλάδας για μηχανισμό έκτακτης ανάγκης για αντιμετώπιση έκτακτων μεταναστευτικών ροών και πίεσης».
«Έχω πλήρη αίσθηση ότι αυτή τη στιγμή υπάρχει μια παγκόσμια κρίση στην αγορά ομολόγων. Σε καμία περίπτωση η χώρα μας δεν θα έθετε σε κίνδυνο την πολύ μεγάλη κατάκτηση της αποκατάστασης της εμπιστοσύνης των αγορών προς τη βούληση της κυβέρνησης να μείνει σταθερή στον δρόμο της δημοσιονομικής ισορροπίας. Αυτό είναι μη διαπραγματεύσιμο για τη χώρα μας», είπε. Έθεσε, ωστόσο, το ζήτημα της αξιοποίησης των πρόσθετων φορολογικών εσόδων που δημιουργεί ο ενεργειακός πληθωρισμός.
«Αν η ελληνική κυβέρνηση, για παράδειγμα, έχει πρόσθετα έσοδα πέρα και πάνω από αυτό το οποίο προέβλεπε από τον φόρο προστιθέμενης αξίας, εξαιτίας αποκλειστικά και μόνο του πληθωρισμού ο οποίος εκπορεύεται από την ενέργεια, ενδεχομένως λογιστικά αυτά τα πρόσθετα έσοδα να μπορούν να αξιοποιηθούν για στοχευμένα και προσωρινά μέτρα στήριξης της κοινωνίας».
Όπως τόνισε, κάτι τέτοιο «δεν θέτει σε κίνδυνο τη δημοσιονομική σταθερότητα της χώρας», αλλά συνδέεται με τους δημοσιονομικούς κανόνες της Ευρώπης. Υπενθύμισε, μάλιστα, ότι με πρόσφατη επιστολή του προς την Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ζήτησε «μια άμεση και τολμηρή ευρωπαϊκή απάντηση», με λελογισμένη ευελιξία για τη στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης προανήγγειλε οικονομική παρέμβαση και για τους αλιείς. «Ξέρουμε ότι έχουμε ένα πρόβλημα με τους αλιείς μας. Εργαζόμαστε για το πώς θα το αντιμετωπίσουμε και πώς θα τους δώσουμε μια πρόσθετη οικονομική βοήθεια», είπε, επισημαίνοντας πάντως ότι «οι δυνατότητες είναι πεπερασμένες».
Μήνυμα στην Τουρκία για το SAFE
Για τη συμμετοχή τρίτων χωρών στα ευρωπαϊκά αμυντικά προγράμματα, ο Πρωθυπουργός ξεκαθάρισε ότι η πρόσβαση σε ευρωπαϊκούς πόρους προϋποθέτει τον σεβασμό των συμφερόντων ασφαλείας των κρατών-μελών.
«Η συμμετοχή τους σε προγράμματα που στηρίζονται από ευρωπαϊκούς πόρους δεν μπορεί να είναι δίχως όρους. Για να ενταχθεί επομένως κάποιος στο SAFE ή σε αντίστοιχες ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες, πρέπει πρώτα να σέβεται τα συμφέροντα ασφαλείας των κρατών-μελών, χωρίς αστερίσκους».
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης υποστήριξε ότι η άμυνα πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ευρωπαϊκό κοινό αγαθό και ότι η ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής του άρθρου 42.7 πρέπει «να αποκτήσει περιεχόμενο».
Αναφερόμενος στη στήριξη της Ελλάδας και άλλων κρατών προς την Κύπρο, σημείωσε ότι η ευρωπαϊκή αλληλεγγύη «μπορεί και πρέπει να αποκτήσει και επιχειρησιακή έκφραση», συμπληρωματικά προς το ΝΑΤΟ. «Γι’ αυτό η ενίσχυση της άμυνας θα βρεθεί στο κέντρο της ελληνικής Προεδρίας», είπε.
Υβριδικές επιθέσεις, ρωσική απειλή και Έβρος
Ο Πρωθυπουργός εξέφρασε την αλληλεγγύη της Ελλάδας προς τη Λιθουανία απέναντι στις υβριδικές επιθέσεις, σημειώνοντας ότι η Αθήνα αντιλαμβάνεται πλήρως τις ανησυχίες της για τη ρωσική απειλή.
«Οι μη εξουσιοδοτημένες διελεύσεις, οι δολιοφθορές, απειλούν πια ολόκληρη την Ευρώπη και απαιτούν μία συντονισμένη απάντηση», ανέφερε, υπογραμμίζοντας ότι τα ανατολικά και νοτιοανατολικά σύνορα βρίσκονται στην πρώτη γραμμή της ασφάλειας.
Συνέδεσε την εμπειρία της Λιθουανίας με όσα συνέβησαν στον Έβρο τον Μάρτιο του 2020.
«Η Ελλάδα αντιμετώπισε μια τέτοια υβριδική επίθεση στον Έβρο τον Μάρτιο του 2020. Και γι’ αυτό ήμασταν πρώτοι αυτοί που σταθήκαμε στο δικό σας πλευρό όταν έναν χρόνο μετά δεχθήκατε μια παρόμοια απειλή».
«Η συνοχή δεν είναι εχθρός της ανταγωνιστικότητας»
Για τον νέο Πολυετή Δημοσιονομικό Προγραμματισμό, ο Πρωθυπουργός εκτίμησε ότι οι προτεινόμενοι πόροι δεν ανταποκρίνονται στις αυξημένες φιλοδοξίες της Ευρώπης.
«Η συνοχή δεν είναι εχθρός της ανταγωνιστικότητας. Είναι μάλλον προϋπόθεση της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας», τόνισε.
Τέλος, ανέφερε ότι η ασφάλεια της ναυσιπλοΐας θα αποτελέσει προτεραιότητα της ελληνικής Προεδρίας και θα αναδειχθεί από την Αθήνα και στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.