Ένα νέο είδος κροκοδείλου που περιπλανιόταν στη Γη πριν από 170 εκατομμύρια χρόνια ανακαλύφθηκε από ομάδα παλαιοντολόγων. Τα δόντια του ήταν τόσο λεπτά, που έμοιαζαν με οδοντογλυφίδες.
Η ερευνητική ομάδα που έκανε την ανακάλυψη επισημαίνει ότι τα δόντια ήταν τόσο λεπτεπίλεπτα ώστε ο κροκόδειλος θα μπορούσε να κυνηγά μόνο μικρά ψάρια και τίποτα μεγαλύτερο. Το είδος ονομάστηκε «Ctenosuchus tenuidens», μια ονομασία που παραπέμπει σε δόντια που μοιάζουν με τα λεπτά δόντια μιας χτένας.
Η ανακάλυψη έγινε από ερευνητές του Πανεπιστημίου του Πόρτσμουθ και του Πανεπιστημίου Hassan II της Καζαμπλάνκα, στο Μαρόκο. Σύμφωνα με τους ερευνητές, το «Ctenosuchus tenuidens» ανήκε σε μια ομάδα θαλάσσιων και γλυκού νερού ερπετών, γνωστών ως θαλαττοσούχια (thalattosuchians).
Τα απολιθώματα προέρχονταν από πετρώματα που σχηματίστηκαν σε αρχαία ποτάμια και λίμνες στην περιοχή που σήμερα αποτελεί μέρος της οροσειράς του Άτλαντα στο Μαρόκο.
«Παρατηρήσαμε αυτούς τους μικρούς μαύρους κύκλους σε κάθε πλευρά του μακριού οστού που βρισκόταν στο κέντρο ενός από τα απολιθώματα, οπότε το εξετάσαμε στο μικροσκόπιο. Ξύσαμε προσεκτικά με ένα νυστέρι γύρω από έναν από τους μαύρους κύκλους και καθώς αποκαλύπταμε όλο και μεγαλύτερο μέρος του, διαπιστώσαμε ότι γινόταν ολοένα και μακρύτερος. Τότε συνειδητοποιήσαμε ότι αυτοί οι μικροί μαύροι κύκλοι ήταν στην πραγματικότητα εξαιρετικά λεπτά δόντια.
Αυτά τα δόντια, που έμοιαζαν με χτένα, ενέπνευσαν την ονομασία Ctenosuchus tenuidens, καθώς το “cteno” σημαίνει “χτένα”, το “suchus” σημαίνει “κροκόδειλος” και το “tenuidens” σημαίνει “λεπτά δόντια”», ανέφερε Χαμζάχ Ιμράχ από τη Σχολή Περιβάλλοντος και Βιοεπιστημών του Πανεπιστημίου του Πόρτσμουθ.
Μελετώντας τα απολιθωμένα δόντια με τη βοήθεια ισχυρών μικροσκοπίων και εξετάζοντας την εσωτερική τους δομή οι ερευνητές εντόπισαν εξειδικευμένες προεξοχές τοποθετημένες σε πολύ μικρή απόσταση μεταξύ τους.
Αυτό το εύρημα υποδηλώνει ότι ο κροκόδειλος είχε μια ιδιαίτερα ασυνήθιστη διατροφή. Πιθανότατα τρεφόταν με πολύ μικρά ψάρια, όπως γαρίδες καθώς και άλλους μικρούς υδρόβιους οργανισμούς αντί να κυνηγά μεγάλα θηράματα.
«Τα δόντια είναι τόσο λεπτά, ώστε δεν πιστεύουμε ότι μπορούσε να πιάνει συνηθισμένα θηράματα. Αν έπιανε ένα μεγάλο ψάρι και εκείνο σπαρταρούσε, τα ευαίσθητα αυτά δόντια θα έσπαγαν. Πιστεύουμε ότι το ζώο πιθανότατα τρεφόταν με μαλακή λεία, όπως γαρίδες, σκουλήκια και μικροσκοπικά ψάρια, δηλαδή με οργανισμούς που δεν θα προκαλούσαν το σπάσιμο των δοντιών του. Αυτές οι διατροφικές συνήθειες καθιστούν το συγκεκριμένο είδος πολύ διαφορετικό από άλλους κροκοδείλους με μακρύ ρύγχος, επομένως πρόκειται πραγματικά για μια συναρπαστική ανακάλυψη», είπε ο Ιμράχ.
Οι συγκρίσεις
Τα δόντια του Ctenosuchus μοιάζουν με εκείνα των μεσόσαυρων, μιας εξαφανισμένης ομάδας υδρόβιων ερπετών. Παρουσιάζουν επίσης ομοιότητες με ορισμένους πτερόσαυρους με μακρύ ρύγχος οι οποίοι έζησαν εκατομμύρια χρόνια αργότερα.
Οι γνάθοι και τα δόντια του Ctenosuchus έχουν πολλά κοινά χαρακτηριστικά με τις γνάθους ορισμένων πτερόσαυρων της Ιουρασικής περιόδου, όπως οι Gnathosaurus και Ctenoschama, οι οποίοι, σύμφωνα με τους επιστήμονες, τρέφονταν φιλτράροντας μικρούς οργανισμούς από το νερό.
Η έρευνα δείχνει ότι διαφορετικές ομάδες προϊστορικών ζώων ανέπτυξαν ανεξάρτητα παρόμοιες προσαρμογές για την εξασφάλιση της τροφής τους.
Παράλληλα, βοηθά τους επιστήμονες να κατανοήσουν καλύτερα την ποικιλομορφία και την οικολογία των αρχαίων συγγενών των κροκοδείλων που ζούσαν στη νότια υπερήπειρο Γκοντβάνα. Συνολικά, τα απολιθώματα αποκαλύπτουν ότι οι συγγενείς των κροκοδείλων κατά την Ιουρασική περίοδο καταλάμβαναν ένα ευρύτερο φάσμα ενδιαιτημάτων και διατροφικών οικολογικών θέσεων απ’ ό,τι είχε γίνει μέχρι σήμερα αντιληπτό.
Ακόμα, αναδεικνύουν τον πλούτο των προϊστορικών οικοσυστημάτων που υπήρχαν κάποτε στο Μαρόκο.
«Αυτό δείχνει απλώς ότι υπάρχουν ακόμη πολλά που πρέπει να εξερευνηθούν. Το Μαρόκο διαθέτει μια απίστευτα πλούσια απολιθωματική ιστορία, αλλά υπάρχουν ακόμη τόσα πολλά που περιμένουν να ανακαλυφθούν», προσθέτει ο Ιμράχ.