Ένα άγνωστο πανάρχαιο είδος ψαριού ανακαλύφθηκε από ομάδα oμάδα παλαιοντολόγων στην Κίνα. To παράξενο ψάρι δεν διέθετε γνάθους, το κρανίο του είχε σχήμα που θύμιζε φτερό νυχτερίδας και η ασυνήθιστη μορφολογία του κεφαλιού του πιθανότατα το βοηθούσε να κινείται στις θάλασσες της Δεβονίου περιόδου πριν από περίπου 419 εκατομμύρια έτη.
Το «Bataspis crux» ανήκει στα «Galeaspida», μια εξαφανισμένη ομάδα άγναθων ψαριών που έζησε αποκλειστικά στις περιοχές της σημερινής Κίνας και του βόρειου Βιετνάμ κατά τις περιόδους του Σιλούριου και του Δεβονίου.
Τα «Galeaspida» βρίσκονται κοντά στη βάση του εξελικτικού δέντρου των σπονδυλωτών γεγονός που τα καθιστά σημαντικά για την κατανόηση της προέλευσης των ζώων με γνάθους.
«Τα Galeaspida είναι μια εξαφανισμένη ομάδα άγναθων σπονδυλωτών και συγκαταλέγονται στους πλησιέστερους συγγενείς των σπονδυλωτών με γνάθους.
Η κατανόηση της παλαιοβιολογίας τους είναι κρίσιμη για να αποσαφηνίσουμε τις ανατομικές και οικολογικές συνθήκες από τις οποίες προέκυψαν τα σημερινά γναθόστομα σπονδυλωτά» αναφέρει η ερευνητική ομάδα με επικεφαλής τον παλαιοντολόγο Φίλιπ Ντονόγκ από το Πανεπιστήμιο του Μπρίστολ.
«Ενδημικά κατά το Σιλούριο και το Δεβόνιο στις περιοχές της σημερινής Κίνας και του βόρειου Βιετνάμ, τα απολιθώματα των «Galeaspida» ανακαλύφθηκαν σχετικά αργά σε σύγκριση με άλλες ομάδες σπονδυλωτών των γναθόστομων και έτσι η ανακάλυψη νέων ειδών συνεχίζεται με γρήγορο ρυθμό.
Όμως, η πλειονότητα των νέων ειδών που έχουν περιγραφεί τα τελευταία χρόνια ανήκει σε ήδη γνωστούς μορφοτύπους οι οποίοι παραδοσιακά θεωρούνταν βενθικοί ή νεκτονικοί, με βάση οικομορφολογικές αναλογίες με σύγχρονα σπονδυλωτά με γνάθους.
Τα «Galeaspida», όπως και τα περισσότερα σπονδυλωτά-στελέχη των γναθόστομων, δεν διαθέτουν αξιόπιστα σύγχρονα ανάλογα που θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην ερμηνεία της οικολογίας τους» λένε οι ερευνητές.
Οι βενθικοί οργανισμοί είναι ζωντανά πλάσματα που ζουν στον πυθμένα των υδάτινων οικοσυστημάτων, όπως οι θάλασσες, οι λίμνες και τα ποτάμια. Οι νεκτονικοί οργανισμοί (ή νεκτόν) είναι υδρόβιοι οργανισμοί που μπορούν να κολυμπούν ενεργά και ελεύθερα, έχοντας τη δύναμη να κινούνται ανεξάρτητα από τα θαλάσσια ρεύματα ή τους ανέμους.
Τι έδειξε η φυλογενετική ανάλυση
Η φυλογενετική ανάλυση τοποθέτησε το Bataspis crux μέσα σε μια οικογένεια Galeaspida που ονομάζεται Tridensaspidae ως κοντινό συγγενή δύο ήδη γνωστών γενών, των Pterogonaspis και Tridensaspis.
«Χρησιμοποιώντας μεθόδους φειδωλότητας και πιθανοτικές μεθόδους για την εκτίμηση της φυλογένεσης, βρήκαμε ισχυρή υποστήριξη ότι το Bataspis crux αποτελεί μέλος των Tridensaspidae, μέσα στους Eugaleaspiformes» ανέφεραν οι ερευνητές. Τα απολιθωμένα κατάλοιπα του Bataspis crux συλλέχθηκαν τη δεκαετία του 1980 στην κινεζική επαρχία Yunnan.
«Τα δείγματα διατηρούνται σε λεπτόκοκκο κιτρινογκρίζο ψαμμίτη, ο οποίος ανήκει στον Σχηματισμό Xishancun του Πρώιμου Δεβονίου. Όλα τα δείγματα φυλάσσονται μόνιμα και είναι διαθέσιμα για εξέταση στις συλλογές του Ινστιτούτου Παλαιοντολογίας και Παλαιοανθρωπολογίας Σπονδυλωτών της Κινεζικής Ακαδημίας Επιστημών» εξηγούν οι ερευνητές.