Σαββάτο
21 Νοεμβρίου 2026

Αγία Σοφιά: Αποκαλύφθηκαν τούνελ 420 μέτρων και ευρήματα 1.500 ετών (Video&Photos)

Ο υπόγειος κόσμος κάτω από την Αγία Σοφία αποκαλύπτεται σταδιακά. Κατά τις εργασίες αποκατάστασης του ιστορικού μνημείου, έρχονται στο φως αρχαία δίκτυα ύδρευσης, αρχιτεκτονικά κατάλοιπα και στοές, που ενδέχεται να ανάγονται σε εποχή προγενέστερη της ανέγερσης του σημερινού ναού τον 6ο αιώνα. 

Έχουν καθαριστεί 420 μέτρα υπόγειων σηράγγων, ενώ οι τουρκικές αρχές εξετάζουν το ενδεχόμενο να ανοίξουν ορισμένες από αυτές στους επισκέπτες, προσφέροντας μια νέα ματιά στην ιστορία της βυζαντινής Κωνσταντινούπολης.

Το μέγεθος και τη σημασία των εργασιών παρουσίασε ο υπουργός Πολιτισμού και Τουρισμού της Τουρκίας, Μεχμέτ Νουρί Ερσόι, ο οποίος κατέβηκε στις υπόγειες εγκαταστάσεις της Αγίας Σοφίας, συνοδευόμενος από επιστήμονες που συμμετέχουν στο πρόγραμμα αποκατάστασης. 

Το τουρκικό τηλεοπτικό δίκτυο CNN Türk παρουσίασε για πρώτη φορά εικόνες από τις υπόγειες στοές και τις εργασίες που πραγματοποιούνται σε χώρους οι οποίοι επί αιώνες παρέμεναν καλυμμένοι από χώμα και άλλα υλικά.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που ανακοίνωσε ο Τούρκος υπουργός, από δύο περιοχές του μνημείου, τον Κήπο του Βεζίρη και τον δυτικό κήπο, έχουν απομακρυνθεί σχεδόν 3.000 τόνοι υλικών επίχωσης, ενώ οι έρευνες έχουν εντοπίσει έξι υπόγειους χώρους και εννέα σήραγγες. 

Οι εργασίες αποτελούν μέρος του εκτεταμένου προγράμματος συντήρησης και αποκατάστασης της Αγίας Σοφίας, το οποίο οι τουρκικές αρχές χαρακτηρίζουν ως το μεγαλύτερο της περιόδου της Τουρκικής Δημοκρατίας.

Αγία Σοφιά: Αποκαλύφθηκαν τούνελ 420 μέτρων και ευρήματα 1.500 ετών (Video&Photos)

Ίχνη παλαιότερης εποχής

Ένα από τα σημαντικότερα ευρήματα εντοπίζεται σε υπόγεια ταφική κατασκευή, γνωστή ως υπόσκαφος ταφικός χώρος ή υπόγειο ταφικό μνημείο (hypogeum), στην περιοχή του Κήπου του Βεζίρη.

Οι εργασίες καθαρισμού και ανασκαφής αποκάλυψαν αρχιτεκτονικά στρώματα σε μεγαλύτερο βάθος από το μέχρι πρότινος γνωστό επίπεδο του δαπέδου. Οι επιστήμονες εξετάζουν το ενδεχόμενο να ανήκουν σε περίοδο προγενέστερη του σημερινού οικοδομήματος της Αγίας Σοφίας.

Όπως εξήγησε ο Μεχμέτ Νουρί Ερσόι, οι εργασίες προχώρησαν 1,5 μέτρο κάτω από το επίπεδο του δαπέδου που ήταν καλυμμένο με λάσπη, αποκαλύπτοντας ίχνη παλαιότερης οικοδομικής φάσης.

Αυτή η διαπίστωση παρουσιάζει ιδιαίτερο ιστορικό ενδιαφέρον, καθώς ο σημερινός ναός της Αγίας Σοφίας οικοδομήθηκε επί αυτοκράτορα Ιουστινιανού, μεταξύ 532 και 537, στη θέση παλαιότερων χριστιανικών ναών.

Ωστόσο, δεν έχει ανακοινωθεί ασφαλής χρονολόγηση των νέων καταλοίπων. Η εκτίμηση ότι είναι αρχαιότερα από τον σημερινό ναό παραμένει αντικείμενο επιστημονικής διερεύνησης.

Αγία Σοφιά: Αποκαλύφθηκαν τούνελ 420 μέτρων και ευρήματα 1.500 ετών

Ένα υπόγειο δίκτυο με εννέα σήραγγες

Στον δυτικό Κήπο της Αγίας Σοφίας έχουν εντοπιστεί έξι διαφορετικοί υπόγειοι χώροι, οι οποίοι συνδέονται με εννέα σήραγγες.

Σύμφωνα με τον Τούρκο υπουργό, τρεις από τους χώρους αυτούς αποτελούσαν πιθανότατα υπόγεια τμήματα του παλαιού αιθρίου, δηλαδή της αυλής που συνδεόταν με το συγκρότημα του ναού.

Οι έρευνες συνεχίζονται και σε άλλους χώρους, ορισμένοι από τους οποίους έχουν τη μορφή επιμήκων διαδρόμων, πλάτους από τέσσερα έως 4,8 μέτρα. Από τις εννέα σήραγγες, οι επτά έχουν ήδη καθαριστεί από τις επιχώσεις, ενώ στις υπόλοιπες δύο πραγματοποιούνται εργασίες αποτύπωσης και τεκμηρίωσης.

Το συνολικό μήκος των καθαρισμένων τμημάτων φτάνει τα 420 μέτρα.

Η μεγαλύτερη σήραγγα έχει μήκος 180 μέτρα και παρουσιάζει ιδιαίτερο αρχαιολογικό ενδιαφέρον, καθώς οι επιστήμονες εξετάζουν το ενδεχόμενο να συνδέεται με τη λεγόμενη Ρωμαϊκή Οδό της Κωνσταντινούπολης.

Αυτή η στοά εκτείνεται προς την πρόσοψη της Αγίας Σοφίας, από την περιοχή μπροστά στη Μεντρεσέ του Φατίχ προς το σημείο εισόδου των επισκεπτών, με κλίση περίπου 3%.

Η πιθανή σύνδεσή της με το ιστορικό οδικό δίκτυο της βυζαντινής πρωτεύουσας αποτελεί ένα ακόμη πεδίο έρευνας, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει επιβεβαιωθεί ο ακριβής αρχικός της ρόλος.

Αγία Σοφιά: Αποκαλύφθηκαν τούνελ 420 μέτρων και ευρήματα 1.500 ετών

Το κρυμμένο δίκτυο νερού της Κωνσταντινούπολης

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των επιστημόνων, οι υπόγειες σήραγγες της Αγίας Σοφίας αποτελούσαν μέρος ενός ευρύτερου συστήματος διαχείρισης των υδάτων της ιστορικής Κωνσταντινούπολης.

Ορισμένα τμήματα φαίνεται ότι εξυπηρετούσαν τη διανομή νερού και την απομάκρυνση των ομβρίων υδάτων, λειτουργίες απαραίτητες για την προστασία και την καθημερινή χρήση ενός τόσο μεγάλου οικοδομικού συγκροτήματος.

Η αποκάλυψή τους προσφέρει τη δυνατότητα να μελετηθούν καλύτερα οι τεχνικές υποδομές που αναπτύχθηκαν γύρω από την Αγία Σοφία κατά τις διαφορετικές περιόδους της ιστορίας της.

Παράλληλα, οι εργασίες δεν περιορίζονται στον καθαρισμό των σηράγγων. Περιλαμβάνουν την αποκατάσταση των θόλων, τη στερέωση των τοιχοποιιών και την ενίσχυση τμημάτων που έχουν υποστεί φθορές.

Σε έναν από τους υπόγειους χώρους, μήκους 56 μέτρων, έχουν ήδη αποκατασταθεί δομικές βλάβες σε τμήμα 18 μέτρων. Σε άλλες σήραγγες πραγματοποιούνται ενισχύσεις με ανοξείδωτα μεταλλικά στοιχεία, ώστε να διασφαλιστεί η στατική τους επάρκεια.

Αγία Σοφιά: Αποκαλύφθηκαν τούνελ 420 μέτρων και ευρήματα 1.500 ετών

Οι υπόγειες στοές ανοίγουν για τους επισκέπτες

Πέρα από την αρχαιολογική και ιστορική σημασία των εργασιών, η τουρκική κυβέρνηση εξετάζει πλέον και την αξιοποίηση ορισμένων υπόγειων χώρων ως επισκέψιμων τμημάτων της Αγίας Σοφίας.

Ο Μεχμέτ Νουρί Ερσόι ανακοίνωσε ότι σχεδιάζεται η εκπόνηση ειδικής μελέτης παρουσίασης των υπόγειων κατασκευών, με βασικές προϋποθέσεις την προστασία του μνημείου και την ασφάλεια των επισκεπτών.

Αγία Σοφιά: Αποκαλύφθηκαν τούνελ 420 μέτρων και ευρήματα 1.500 ετών

Δεν έχει προσδιοριστεί ακόμη ποια τμήματα θα μπορούσαν να ανοίξουν ούτε έχει ανακοινωθεί χρονοδιάγραμμα. Ένα ακόμη ζήτημα που εξετάζουν οι ειδικοί είναι η δυνατότητα αξιοποίησης του υπόγειου δικτύου για τη βελτίωση του αερισμού του μνημείου.

Σύμφωνα με τις τεχνικές εκτιμήσεις που παρουσίασε ο υπουργός, το υφιστάμενο υπόγειο άνοιγμα μπορεί να καλύψει μόλις το 3,6% των αναγκών αερισμού της Αγίας Σοφίας. Οι μελλοντικές μελέτες θα εξετάσουν κατά πόσον ορισμένες από τις ιστορικές στοές θα μπορούσαν να συμβάλουν σε ένα σύγχρονο σύστημα παροχής νωπού αέρα, χωρίς να αλλοιωθεί η αρχιτεκτονική φυσιογνωμία τους.

Ακολουθήστε το Lykavitos.gr στο Google News
και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις


Διαβάστε ακόμη

Φόβοι για γενικό μπλακάουτ στις ΗΠΑ - Το Πεντάγωνο προετοιμάζεται για 90 μέρες χωρίς ρεύμα και ανεφοδιασμό

Σχέδιο για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των στρατιωτικών εγκαταστάσεων των Ηνωμένων Πολιτειών απέναντι σε κυβερνοεπιθέσεις, δολιοφθορές και ενδεχόμενη κατάρρευση ζωτικών υποδομώ...

Τραμπ: «Θέλουμε να τελειώσουμε το κεφάλαιο με το Ιράν με το δικό μας τρόπο - Τρομερό το μίσος ανάμεσα σε Πούτιν και Ζελένσκι»

Συνέντευξη Τύπου παραχώρησε ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, στον Λευκό Οίκο, έχοντας μαζί του τον Αντιπρόεδρο Τζέι ντι Βανς και τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμ...

Φόρτωση άρθρων...