Συγκεκριμένες δεσμεύσεις από τους Ευρωπαίους συμμάχους τους ζητούν οι ΗΠΑ, σχετικά με την υπόσχεσή τους να βοηθήσουν στην ασφάλεια των Στενών του Ορμούζ μετά την εκεχειρία των δύο εβδομάδων με το Ιράν. Όπως μεταδίδει το Bloomberg, που επικαλείται ανώτερο αξιωματούχο του ΝΑΤΟ, η Ουάσιγκτον φέρεται να απαιτεί από τις χώρες να παρουσιάσουν εντός ολίγων ημερών συγκεκριμένα σχέδια για τη διασφάλιση της ναυσιπλοΐας μέσω της υδάτινης οδού.
Το αίτημα παρουσιάστηκε κατά τη διάρκεια συζητήσεων μεταξύ Αμερικανών και Νατοϊκών αξιωματούχων στον Λευκό Οίκο, όπου ο Ντόναλντ Τραμπ συναντήθηκε με τον Γενικό Γραμματέα του Οργανισμού Βορειοατλαντικού Συμφώνου, Μαρκ Ρούτε, καθώς και στο Πεντάγωνο και το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, σύμφωνα με τον ίδιο αξιωματούχο.
Ο Λευκός Οίκος, το Υπουργείο Άμυνας και το Στέιτ Ντιπάρτμεντ δεν ανταποκρίθηκαν άμεσα σε αιτήματα του Blooberg για σχολιασμό της πληροφορίες. μέχρι αργά το βράδυ της Τετάρτης.
Ένας συνασπισμός περισσότερων από 40 χωρών υπό την ηγεσία του Ηνωμένου Βασιλείου, ο οποίος περιλαμβάνει πολλά ευρωπαϊκά έθνη, την Ιαπωνία και τον Καναδά, έχει δεσμευτεί να βοηθήσει στην επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, από τα οποία διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και φυσικού αερίου, μόλις σταματήσουν οι πολεμικές επιχειρήσεις στη Μέση Ανατολή. Το κλείσιμο των στενών έχει προκαλέσει κατακόρυφη αύξηση των παγκόσμιων τιμών ενέργειας και έχει εντείνει ανησυχίες για επικείμενες ελλείψεις στα καύσιμα.
Η εύθραυστη εκεχειρία και οι αλληλοκατηγορίες
Υπενθυμίζεται ότι ο Τραμπ, το Ιράν και το Ισραήλ ανακοίνωσαν την Τρίτη μια εύθραυστη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός διάρκειας 14 ημερών, η οποία εξαρτάται από τη διακοπή των επιθέσεων και την επαναλειτουργία της στρατηγικής υδάτινης οδού. Περίπου δώδεκα ηγέτες, κυρίως Ευρωπαίοι, εξέδωσαν κοινή δήλωση μετά τη συγκεκριμένη εξέλιξη, υποσχόμενοι ότι θα «συμβάλουν στη διασφάλιση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ».
Ωστόσο, οι επιθέσεις από το Ιράν και το Ισραήλ συνεχίστηκαν και τα Στενά του Ορμούζ παρέμειναν ουσιαστικά κλειστά και μετά την ανακοίνωση. Η Τεχεράνη υποστήριξε ότι οι επιθέσεις του Ισραήλ κατά της Χεζμπολάχ στον Λίβανο αποτελούν παραβίαση της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός. Σύμφωνα με το Bloomberg, αυτό εγείρει ερωτήματα σχετικά με το αν το τελευταίο αίτημα των ΗΠΑ θα ωθήσει τα μέλη του συνασπισμού του Ορμούζ να παρουσιάσουν σχέδια γρήγορα και αν θεωρούν ρεαλιστικό το αμερικανικό χρονοδιάγραμμα των λίγων ημερών.
Η αντιπαράθεση Τραμπ – ΝΑΤΟ και το ρήγμα στη Συμμαχία
Η βοήθεια από τα μέλη του ΝΑΤΟ ή η έλλειψή της στη σύγκρουση με το Ιράν έχει προκαλέσει σφοδρή αντιπαράθεση μεταξύ του Αμερικανού προέδρου και των συμμάχων τις τελευταίες εβδομάδες. Ορισμένα κράτη-μέλη αρνήθηκαν να επιτρέψουν στις ΗΠΑ τη χρήση στρατιωτικών βάσεων για τη διενέργεια πληγμάτων στο Ιράν και απέρριψαν τις εκκλήσεις του Ντόναλντ Τραμπ για βοήθεια στην επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ όσο οι εχθροπραξίες βρίσκονταν σε εξέλιξη.
Μάλιστα, μετά τη συνάντηση με τον Μαρκ Ρούτε την Τετάρτη, ο Τραμπ ανέφερε σε ανάρτησή του ότι «Το ΝΑΤΟ δεν ήταν εκεί όταν το χρειαστήκαμε, και δεν θα είναι εκεί αν το χρειαστούμε ξανά».
Σε δύσκολη θέση ο Ρούτε
Σημειώνεται ότι ο Ρούτε έχει αναλάβει επανειλημμένα τον ρόλο του κατευνασμού των εντάσεων μεταξύ της Ουάσιγκτον και της στρατιωτικής συμμαχίας σε στιγμές κρίσης, συμπεριλαμβανομένης της περιόδου που ο Τραμπ πίεζε τα κράτη-μέλη να αυξήσουν κατακόρυφα τις αμυντικές δαπάνες, αλλά και νωρίτερα φέτος, όταν απείλησε να καταλάβει τη Γροιλανδία.
Ωστόσο, ο πόλεμος στο Ιράν ενδέχεται να αποτελέσει τη μεγαλύτερη δοκιμασία μέχρι σήμερα για τον Ρούτε. Ενώ ο Τραμπ επικρίνει εδώ και καιρό το ΝΑΤΟ, αμφισβητώντας τη χρησιμότητά του και την προθυμία των χωρών να επωμιστούν το κόστος της συλλογικής ασφάλειας, τις τελευταίες εβδομάδες επιδεικνύει αυξανόμενη εχθρότητα προς τη στρατιωτική συμμαχία, χλευάζοντας τα κράτη-μέλη ως «δειλούς» και τη συμμαχία ως «χάρτινη τίγρη».
Σε πρόσφατη συνέντευξή του στη βρετανική Telegraph, ο Τραμπ δήλωσε ότι εξετάζει το ενδεχόμενο πλήρους αποχώρησης των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ. Κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου τη Δευτέρα, ο Τραμπ επανήλθε στα παράπονά του προς τον οργανισμό σχετικά με τη Γροιλανδία, την οποία θέλει για τις ΗΠΑ, υπονοώντας ότι αυτό το ρήγμα δεν επουλώθηκε ποτέ.
Αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ, συμπεριλαμβανομένου του Υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο και του πρεσβευτή των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ Μάθιου Γουίτακερ, δήλωσαν ότι τα κράτη-μέλη πρέπει να κάνουν περισσότερα για να αποδείξουν την αξία τους στις Ηνωμένες Πολιτείες, υπονοώντας ότι η Ουάσιγκτον θα επανεξετάσει τη σχέση της μαζί τους.
Ο Ρούτε συνάντησε τον Ρούμπιο νωρίτερα την Τετάρτη και συζήτησαν για το Ιράν, τις προσπάθειες τερματισμού του πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία, καθώς και για την «ενίσχυση του συντονισμού και τη μετατόπιση των βαρώνπρος τους συμμάχους του ΝΑΤΟ», σύμφωνα με το Στέιτ Ντιπάρτμεντ.
Τέλος, ο Αντιπρόεδρος Τζέι ντι Βανς αναμένεται να ηγηθεί αμερικανικής αντιπροσωπείας στο Ισλαμαμπάντ το Σάββατο, προκειμένου να έχει απευθείας συνομιλίες με το Ιράν.